सामग्री पर जाएँ

अहमत अबाके

मैथिली विकिपिडियासँ, एक मुक्त विश्वकोश
अहमत अबाके
Ahmet Abakay
अहमत अबाके
जन्म१९५०
व्यवसायपत्रकार, लेखक
प्रसिद्धि कारण'प्रोग्रेसिव जर्नलिस्ट्स एसोसिएशन' केर अध्यक्ष, अर्मेनियाई मूलक माताक पहिचान उजागर करब

अहमत अबाके (अङ्ग्रेजी: Ahmet Abakay; जन्म: १९५०) एकटा प्रमुख तुर्की पत्रकार, लेखक आ 'प्रोग्रेसिव जर्नलिस्ट्स एसोसिएशन' (तुर्की: Çağdaş Gazeteciler Derneği) केर पूर्व अध्यक्ष छथि। ओ तुर्की मे प्रेसक स्वतन्त्रता आ पत्रकार लोकनिक मानवाधिकार सभक संरक्षणक हेतु कएल गेल अपन प्रयास आ काज सभक हेतु जानल जाइत छथि। अपन लम्बा करियरक अवधि मे ओ कतेको प्रमुख तुर्की समाचार पत्र सभक हेतु काज केने छथि। अबाके अन्तरराष्ट्रीय स्तर पर तखन चर्चाक विषय बनलाह जखन ओ २०१३ ई. मे अपन पुस्तक 'होशानाक अन्तिम शब्द' (Hoşana'nın Son Sözü) प्रकाशित केलन्हि। एहि पुस्तक मे ओ अपन माताक छुपल अर्मेनियाई (Armenian) पहिचान केँ उजागर केने छलाह, जकर कारणेँ हुनका तुर्कीक राष्ट्रवादी समूह सभ आ अपन हि परिवारक कठोर विरोधक सामना करय पड़लन्हि।

प्रारम्भिक जीवन आ शिक्षा-दीक्षा

[सम्पादन करी]

अहमत अबाकेक जन्म १९५० ई. मे तुर्कीक मध्य अनातोलिया क्षेत्र मे अवस्थित सिवास (Sivas) प्रान्तक डिवरिगी (Divriği) जिला मे भेल छल। हुनक प्रारम्भिक शिक्षा-दीक्षा आ लालन-पालन एही क्षेत्र मे सम्पन्न भेल। उच्च शिक्षा प्राप्त करबाक उद्देश्य सँ ओ तुर्कीक राजधानी अंकारा चलि गेलाह, जतय ओ अंकारा विश्वविद्यालयक राजनीति विज्ञान सङ्काय (Faculty of Political Science, Ankara University) मे प्रवेश लेलन्हि। एतय सँ राजनीति विज्ञान मे स्नातक (ग्रेजुएशन) केर उपाधि प्राप्त करबाक पश्चात, ओ पत्रकारिताक क्षेत्र मे अपन करियर बनयबाक निर्णय लेलन्हि।

पत्रकारिता आ पेशेवर करियर

[सम्पादन करी]

विश्वविद्यालय सँ स्नातक हेबाक पश्चात, अहमत अबाके तुर्कीक विभिन्न समाचार पत्र सभ आ मीडिया आउटलेट सभक संगे जुड़ि कऽ एकटा संवाददाता (रिपोर्टर) केर रूप मे अपन काज प्रारम्भ केलन्हि। अपन शुरुआती करियरक दिन सभ मे ओ इलियास (İlyas), यनी उलुस (Yeni Ulus), आ अंकारा टेलीग्राफ (Ankara Telgraf) जकाँ ओहि समयक प्रमुख तुर्की समाचार पत्र सभक हेतु रिपोर्टिंग केलन्हि।

तुर्की मे पत्रकार सभक अधिकारक रक्षा करबाक हेतु आ हुनका सभ केँ एकटा सङ्गठित मञ्च प्रदान करबाक उद्देश्य सँ, अबाके 'प्रोग्रेसिव जर्नलिस्ट्स एसोसिएशन' (Çağdaş Gazeteciler Derneği - ÇGD) केर स्थापना मे महत्त्वपूर्ण भूमिका निभौलन्हि। ओ एहि सङ्गठनक संस्थापक सदस्य लोकनि मे सँ एक छलाह आ ओ एकटा लम्बा समय धरि एकर अध्यक्षक रूप मे सेहो अपन दायित्वक निर्वहन केलन्हि।[][]

प्रेसक स्वतन्त्रताक हेतु सङ्घर्ष

[सम्पादन करी]

एकटा पत्रकार सङ्घक अध्यक्षक रूप मे, अबाके सर्वदा तुर्की मे पत्रकार सभक अभिव्यक्तिक स्वतन्त्रताक वकालत केलन्हि। १९८९ ई. मे हेलसिंकी वॉच (जे आब ह्यूमन राइट्स वॉच केर नाम सँ जानल जाइत अछि) द्वारा प्रकाशित एकटा रिपोर्ट 'पेइंग द प्राइस: फ्रीडम ऑफ एक्सप्रेशन इन टर्की' (Paying the price: freedom of expression in Turkey) मे हुनक काज सभ आ प्रेसक स्वतन्त्रताक हेतु हुनक सङ्घर्षक उल्लेख कएल गेल छल।[]

मार्च २०११ मे, जखन तुर्की मे 'एर्गेनेकोन' (Ergenekon) मामलाक जाँचक सन्दर्भ मे सरकार द्वारा बहुत रास प्रमुख पत्रकार सभक घर आ कार्यालय सभ पर छापा मारल गेल आ हुनका सभ केँ गिरफ्तार कएल गेल, तखन अबाके एकर कड़ा विरोध केलन्हि। ओ एहि छापा सभ केँ "प्रेस केँ डरयबाक आ चुप करयबाक प्रयास" करार देलन्हि आ गिरफ्तार पत्रकार सभक रिहाईक माँग करैत विरोध प्रदर्शन सभक नेतृत्व केलन्हि।[]

'होशानाक अन्तिम शब्द' आ पारिवारिक विवाद

[सम्पादन करी]

२०१३ ई. मे, अहमत अबाके अपन जीवन आ परिवार सँ जुड़ल एकटा सच्चाई केँ अपन पुस्तक होशाना'निन सोन सोज़ू (Hoşana'nın Son Sözü - होशानाक अन्तिम शब्द) मे प्रकाशित केलन्हि। एहि पुस्तक मे अबाके ई रहस्योद्घाटन केलन्हि जे हुनक माता, होशाना, मूल रूप सँ एकटा अर्मेनियाई (Armenian) महिला छलीह।

१९१५ केर ऐतिहासिक घटनाक्रम सभ (अर्मेनियाई विस्थापन आ नरसंहार) केर अवधि मे, होशाना केँ एकटा अलेवी (Alevi) तुर्क परिवार द्वारा गोद लऽ लेल गेल छल। ओहि समय ओ मात्र एकटा छोट बच्ची छलीह। तुर्कीक तत्कालीन सामाजिक आ राजनीतिक माहौलक भय सँ, होशाना अपन असली जातीय पहिचान केँ ८२ वर्ष धरि गुप्त राखलन्हि। ओ अपन जीवनक अन्तिम दिन सभ मे, अपन मृत्यु सँ मात्र किछु सप्ताह पूर्व हि अबाके केँ एहि सच्चाईक विषय मे बतौने छलीह।[][]

जखन अबाके एहि सच्चाई केँ अपन पुस्तकक माध्यम सँ सार्वजनिक केलन्हि, तँ तुर्की मे एकटा पैघ विवाद ठाढ़ भऽ गेल। तुर्कीक राष्ट्रवादी समूह सभ अर्मेनियाई पहिचान केँ उजागर करबाक हेतु अबाके केँ धमकी देलक। तथापि, अबाकेक हेतु सभ सँ पैघ चुनौती हुनक अपन परिवार आ रिश्तेदार सभक दिस सँ आयल। पुस्तकक विमोचनक पश्चात, हुनक परिवारक अधिकांश सदस्य सभ (जेना हुनक चचेरा भाइ, भतीजा आ आन सगे-सम्बन्धी) हुनका पर ई आरोप लगौलन्हि जे ओ परिवार केँ "अर्मेनियाई" बता कऽ परिवारक सम्मान आ प्रतिष्ठा केँ ठेस पहुँचौने छथि। हुनक रिश्तेदार सभ हुनका पर पुस्तक केँ बजार सँ वापस लेबाक हेतु दबाव देलन्हि आ ओहन नहि करबा पर हुनक बहिष्कार कऽ देलन्हि आ हुनका सँ सभ प्रकारक सम्बन्ध तोडि लेलन्हि।[]

  1. "Çağdaş Gazeteciler Derneği Ankara Şubesi - Tarihçe", www.cgdankara.org, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-१०
  2. "AHMET ABAKAY KİMDİR?", mulkiye.org.tr, मूलसँ २०१३-१०-१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-१० |dead-url= प्यारामिटर ग्रहण नहि कएल (सहायता)
  3. Whitman, Lois; Froncek, Thomas; Helsinki Watch (Organization : U.S.) (1989). Paying the price : freedom of expression in Turkey. unknown library. [New York] : Helsinki Watch : Internatipnal Freedom to Publish Committee of the Association of American Publishers. आइएसबिएन 978-0-929692-15-9. http://archive.org/details/bub_gb_kvYmkcILrysC.
  4. "Opposition, lawyers and colleagues express outrage at new Ergenekon raids", Hürriyet Daily News, ३ मार्च २०११।
  5. "My mother was Armenian, journalist group chair reveals - Türkiye News", Hürriyet Daily News (अङ्ग्रेजीमे), २०१३-१०-१३, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-१०
  6. "Ahmet Abakay: Annem, Ermeni olduğunu 82 yıl boyunca sakladı...", T24 (tr-TRमे), अन्तिम पहुँच २०२६-०३-११
  7. "Turkish journalist receives threats for publishing book on his mother's Armenian origins", Armenpress (अङ्ग्रेजीमे), २०१३-१०-०८, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-११

बाहरी कड़ी सभ

[सम्पादन करी]