सामग्री पर जाएँ

मोहनलाल

मैथिली विकिपिडियासँ, एक मुक्त विश्वकोश
मोहनलाल
2022 मे मोहनलाल
जन्म
मोहनलाल विश्वनाथन

(१९६०-०५-२१) २१ मई १९६० (उमर ६६)
एलंतूर, कोल्लम ज़िला, केरल (वर्तमान पतनमतिट्टा ज़िला, केरल, भारत)
अन्य नामसभलाल, लालू, लालेट्टन
शिक्षामहात्मा गांधी कॉलेज (बी.कॉम)
व्यवसाय
  • अभिनेता
  • निर्देशक
  • निर्माता
  • वितरक
  • पार्श्व गायक
सक्रिय वर्ष1978–वर्तमान
कार्य
मोहनलालक चलचित्र सभक सूची
जीवनसाथी(सभ)सुचित्रा (वि. १९८८)
बालबच्चाप्रणव मोहनलाल, विस्मया मोहनलाल
सम्बन्धीके. बालाजी (ससुर)
सुरेश बालाजे (साढ़ू)
बी. उन्नीकृष्णन (संबन्धी)[]
पुरस्कारमोहनलाल द्वारा प्राप्त पुरस्कार आ नामांकन सभक सूची
सम्मान
  • पद्म श्री (2001)
  • पद्म भूषण (2019)
  • दादा साहेब फाल्के पुरस्कार (2023)
सैन्य सेवा
निष्ठा India
शाखा/सेवा Indian Army
श्रेणी लेफ्टिनेंट कर्नल (मानद)
इकाई प्रादेशिक सेना
वेबसाइटthecompleteactor.com

मोहनलाल विश्वनाथन (ml; जन्म 21 मई 1960), जे एकाकी नाम मोहनलाल क रूप मे जानल जाइत छथि, एकटा भारतीय अभिनेताचलचित्र निर्माता छथि। ओ मुख्य रूप सँ मलयालम सिनेमा मे काज करैत छथि आ किछु समय धरि तमिल, हिन्दी, तेलुगु आ कन्नड़ चलचित्र सभ मे सेहो अभिनय केने छथि।[][][] मोहनलाल चारि दशक सँ बेसी समय सँ अभिनय क्षेत्र मे सक्रिय छथि आ एहि अवधि मे 400 सँ बेसी चलचित्र सभ मे अभिनय केने छथि।[][] भारत सरकार हुनका 2001 मे पद्म श्री[] आ 2019 मे पद्म भूषण पुरस्कार सँ सम्मानित केलक। ई भारतक क्रमशः चारिम आ तेसर सर्वोच्च नागरिक सम्मान अछि।[] 2009 मे, भारतीय सिनेमा मे हुनकर योगदानक लेल हुनका प्रादेशिक सेना मे मानद लेफ्टिनेंट कर्नल क पद भेटल, आ एहन सम्मान प्राप्त करै वला ओ पहिल भारतीय अभिनेता बनलाह।[][] सीएनएन हुनका "भारतीय सिनेमाक चेहरा बदलै वला पुरुष सभ" मे सँ एकक रूप मे नामित केलक अछि।[१०] 2025 मे, भारत सरकार हुनका भारतीय सिनेमाक सर्वोच्च सम्मान, दादा साहेब फाल्के पुरस्कार सँ सम्मानित केलक।[११][१२]

मोहनलाल 1978 मे 18 वर्षक उमर मे मलयालम चलचित्र 'तिरनोत्तम' सँ अभिनय क्षेत्र मे प्रवेश केलन्हि, मुदा सेंसर सम्बन्धी समस्या सभक कारण ई चलचित्र 25 साल धरि प्रदर्शित नहि भऽ सकल। 1980 मे प्रदर्शित भेल रोमांटिक चलचित्र 'मंजिल विरिंजा पूक्कल' हुनकर पहिल प्रदर्शित चलचित्र छल, जाहि मे ओ खलनायकक भूमिका निर्वाह केने छलाह।[१३][१४] ओ खलनायकक भूमिका निर्वाह करब जारी रखलन्हि आ बादक वर्ष सभ मे प्रमुख सहायक भूमिका सभ मे अभिनय करय लगलाह। 1980 क दशकक मध्य धरि, ओ एकटा भरोसेमंद मुख्य अभिनेताक रूप मे स्थापित भऽ गेलाह आ 1986 मे कएटा सफल चलचित्र सभ मे अभिनय करलाक बाद स्टारडम हासिल केलन्हि; ओहि वर्ष प्रदर्शित भेल अपराध ड्रामा 'राजाविंटे मकान' हुनकर स्टारडम केँ आओर बढ़ा देलक।[१३] मोहनलाल मुख्य रूप सँ मलयालम चलचित्र सभ मे काज करब पसन्द करैत छथि, मुदा ओ आन भाषाक चलचित्र सभ मे सेहो अभिनय केने छथि। हुनकर किछु प्रसिद्ध आन-भाषी चलचित्र सभ मे तमिल राजनीतिक ड्रामा 'इरुवर' (1997), हिन्दी अपराध ड्रामा 'कंपनी' (2002) आ तेलुगु चलचित्र 'जनता गैराज' (2016) शामिल अछि।[१५][१६]

मोहनलाल पाँच राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कार जीतने छथि — दूटा सर्वश्रेष्ठ अभिनेता पुरस्कार, एकटा विशेष उल्लेख आ अभिनय लेल विशेष जूरी पुरस्कार, आ सर्वश्रेष्ठ चलचित्र लेल (निर्माताक रूप मे) पुरस्कार, एकरा अतिरिक्त नौटा केरल राज्य चलचित्र पुरस्कार आ फिल्मफेयर पुरस्कार दक्षिण तथा आन कएटा पुरस्कार प्राप्त केने छथि। 2010 मे हुनका श्री शंकराचार्य संस्कृत विश्वविद्यालय सँ[१७] आ 2018 मे कालीकट विश्वविद्यालय सँ मानद डॉक्टरेट उपाधि देल गेल।[१८]

मोहनलाल अपन परोपकारी कार्य सभक लेल सेहो जानल जाइत छथि। स्वास्थ्य आ शिक्षा क्षेत्र मे समाजक सीमान्तकृत वर्गक लेल बेसी प्रभावी आ केन्द्रित कार्यक्रम स्थापित करबाक आ ओकरा धरि पहुँचयबाक लेल ओ विश्वशांति फाउंडेशनक स्थापना केलन्हि।[१९][२०][२१]

प्रारम्भिक जीवन

[सम्पादन करी]

मोहनलाल विश्वनाथन[२२][२३] क जन्म 21 मई 1960 केँ केरलक कोल्लम जिलाक (वर्तमान पतनमतिट्टा जिला) एलंतूर गाम मे भेल छल। ओ पूर्व नौकरशाह आ केरल सरकारक कानून सचिव विश्वनाथन नायर आ शान्ताकुमारी दम्पतिक छोटका बेटा छथि।[२४][२५] हुनका प्यारेलाल नामक एकटा पैघ भाय छलन्हि, जिनका 2000 मे हृदय सम्बन्धी समस्याक कारण निधन भऽ गेलन्हि।[२६] निर्देशक बी. उन्नीकृष्णन मोहनलालक निकट मातृ सम्बन्धी छथि।[]

मोहनलाल तिरुवनंतपुरम मे स्थित अपन पैतृक घर मुदवनमुगल मे पैघ भेलाह। ओ तिरुवनंतपुरम स्थित सरकारी मॉडल बॉयज हायर सेकेंडरी स्कूल मे पढ़ाई केलन्हि आ तिरुवनंतपुरमक महात्मा गांधी कॉलेज सँ वाणिज्य मे स्नातकक उपाधि प्राप्त केलन्हि।[२७][२८] मोहनलालक पहिल अभिनय छठम वर्ग मे 'कम्प्यूटर बॉय' नामक एकटा मंचीय नाटक मे छल, जाहि मे ओ नब्बे सालक एकटा वृद्ध व्यक्तिक भूमिका निर्वाह केने छलाह।[२९]

1977 आ 1978 क दौरान ओ केरल राज्य कुश्ती च्याम्पियन सेहो छलाह।[३०]

मोहनलाल केँ हुनक मामा गोपीनाथन नायर द्वारा ई नाम देल गेल छलन्हि। ओ प्रारम्भ मे 'रोशनलाल' नाम रखबाक निर्णय केने छलाह, मुदा बाद मे "मोहनलाल" नाम चुनलन्हि।[३१]

अन्य परियोजना सभ

[सम्पादन करी]

मंचीय प्रदर्शन

[सम्पादन करी]
Mohanlal in Indian Army Uniform
मोहनलाल भारतीय प्रादेशिक सेना मे शामिल भेलाक बाद भारतक रक्षा मंत्री ए.के. एंटनी सँ भेट करैत

मोहनलाल चलचित्र सभ मे प्रवेश करय सँ पूर्व कएटा शौकिया नाटक सभ मे अभिनय केने छलाह। 2001 मे, ओ कावलम नारायण पणिक्कर द्वारा निर्देशित संस्कृत भाषाक नाटक 'कर्णभारम' मे भारतीय महाकाव्य महाभारतक चरित्र कर्णक भूमिका निर्वाह कए व्यावसायिक रंगमंच पर पदार्पण केलन्हि। एकर पहिल प्रदर्शन 29 मार्च 2001 केँ नव दिल्लीक सिरी फोर्ट ऑडिटोरियम मे राष्ट्रीय नाट्य विद्यालयक राष्ट्रीय रंगमंच महोत्सवक भागक रूप मे भेल छल। ई नाटक कुरुक्षेत्र युद्ध सँ एक दिन पूर्व कर्णक मानसिक पीड़ा केँ दर्शाबैत अछि, जतय ओ अपन अतीत आ अपन आस्थाक विषय मे सोचैत छथि। मोहनलाल कहलन्हि: "कावलम सँ जुड़ल नाटकक तुलना हमर पहिलुक शौकिया नाटक सभ सँ नहि कएल जा सकैत अछि। यद्यपि नाटक मे अन्य पात्र छथि, मुदा कथानक कर्णक चारू दिस घुमैत अछि। ई लगभग एकटा एकल प्रदर्शन जकाँ अछि। किछु दृश्य वास्तव मे हृदयस्पर्शी आ चुनौतीपूर्ण अछि।"[३२] ओ बिना कोनो पारिश्रमिकक अभिनय केलन्हि: "हम ई खुशीक लेल केलहुँ... अपन इतिहासक प्रति प्रेमक कारण।"[३३]

'कथायट्टम' मोहनलाल द्वारा प्रस्तुत एकटा मंचीय प्रस्तुति छल, जाहि मे 100 वर्षक अवधि मे ओय्यारत्तु मेनन, सी.वी. रामन पिल्लई, एस.के. पोट्टेक्कट्ट, तकाज़ी शिवशंकर पिल्लई, पी. केशवदेव, वैकोम मुहम्मद बशीर, उरूब, ओ.वी. विजयन, एम. मुकुंदन आ एम.टी. वासुदेवन नायर द्वारा लिखित दस मलयालम उपन्यास सभ सँ चुनल गेल दस उत्कृष्ट चरित्र आ स्थिति सभक प्रदर्शन कएल गेल छल। टी.के. राजीव कुमार द्वारा निर्देशित एहि नाटकक पहिल प्रदर्शन 1 नवम्बर 2003 केँ केरल विश्वविद्यालयक सीनेट हॉल मे भेल छल आ बाद मे कोझिकोड, बेंगलुरु, चेन्नई आ दिल्ली मे एकर मंचन भेल।[३४][३५] 2008 मे, मोहनलाल मुकेशक सङ्ग 'छायामुखी' मे अभिनय केलन्हि। एकर लेखन आ निर्देशन प्रशान्त नारायणन केने छलाह। मोहनलाल आ मुकेश क्रमशः महाभारतक चरित्र भीम आ कीचकक भूमिका निर्वाह केलन्हि। एहि मे नाटकक भीतर नाटक क वर्णन शैली छल। एकर पहिल प्रदर्शन 12 मार्च 2008 केँ त्रिशूरक लुलु इंटरनेशनल कन्वेंशन सेंटर मे भेल छल,[३६] आ बाद मे तिरुवनंतपुरम, बेंगलुरु, कोल्लम, कोच्चि आ कोझिकोड मे मंचन भेल। 'द हिन्दू' क समीक्षक लिखलन्हि जे "'छायामुखी' हालक समयक मलयालम रंगमंचक सबसँ बेहतरीन काज मे सँ एक अछि।"[३७] ओही वर्ष, मोहनलाल शोभना द्वारा निर्देशित अंग्रेजी बैले 'माया रावण' मे हनुमानक लेल स्वर देलन्हि।[३८]

2014 मे, मोहनलाल आ संगीतकार रतीश वेगा 'लालिसम - द लाल इफेक्ट' नामक एकटा संगीत बैंडक गठन केलन्हि।[३९] एकर पहिल प्रदर्शन 2015 क राष्ट्रीय खेल मे भेल छल। प्रारम्भ मे 1.63 करोड़ रुपैया फीस लेबाक लेल आ बाद मे लिप-सिंकिंग करबाक लेल एहि बैंड केँ सोशल मीडिया पर तीक्ष्ण आलोचनाक सामना करय पड़ल।[४०] आलोचनाक बाद, मोहनलाल ओ राशि सरकार केँ वापस कए देलन्हि, मुदा सरकार एकरा स्वीकार करय सँ मना कए देलक, किएक तँ सरकारक नैतिकता हुनका सँ पैसा वापस लेबाक अनुमति नहि देलकै आ मोहनलाल व्यक्तिगत रूप सँ प्राप्त राशिक कोनो लाभ नहि उठेने छलाह, किएक तँ ओ मंचक खर्च आ कलाकार सभक पारिश्रमिकक लेल निर्धारित छल।[४१] एकर बावजूद, मोहनलाल द्वारा भेजल गेल ड्राफ्ट वापस नहि लेल गेल।[४२]

2015 मे, ओ 'नागा' क लेल मुकेशक सङ्ग फेर सँ सहयोग केलन्हि, मुदा एहि बेर ओ एकटा सूत्रधार क रूप मे छलाह। गिरीश कर्नाडक कन्नड़ नाटक 'नागमंडल' पर आधारित एहि नाटकक निर्देशन सुवीरन केने छलाह। 'नागा' मिथक, अन्धविश्वास, वास्तविकता आ फंतासीक मिश्रण अछि। एकर पहिल प्रदर्शन 9 अगस्त 2015 केँ कलाडीक सेंट जॉर्ज चर्चक पैरिश हॉल मे भेल छल।[४३]

सद्भावना दूत आ ब्रांड एम्बेसडर

[सम्पादन करी]

मोहनलाल मुख्य रूप सँ जन सेवा विज्ञापन सभ आ मानवीय कार्य सभक लेल सरकार आ आन गैर-लाभकारी संगठन सभक सद्भावना दूत रहल छथि। मार्च 2007 मे, केरल एड्स नियंत्रण सोसाइटी हुनका एचआईवी/एड्स जागरूकता अभियानक सद्भावना दूत नियुक्त केलक, जाहि लेल ओ छोट-छोट जागरूकता वीडियो मे अभिनय केलन्हि।[४४] अक्टूबर 2009 मे, केरल राज्य एथलेटिक्स एसोसिएशन मोहनलाल केँ केरल राज्य एथलेटिक्सक सद्भावना दूत नियुक्त केलक।[४५] मार्च 2010 मे, मोहनलाल केरल सरकारक उद्योग आ वाणिज्य विभागक आग्रह स्वीकार केलन्हि आ केरलक हथकरघा उद्योग क सद्भावना दूत नियुक्त भेलाह।[४६] जुलाई 2015 मे, यातायात नियम सभक विषय मे जागरूकता पैदा करबाक लेल केरल सरकार द्वारा विकसित "शुभयात्रा 2015" परियोजनाक सद्भावना दूत हुनका बनाएल गेल।[४७] सितम्बर 2016 मे, केरल सरकारक एकटा आओर परियोजना "मृतसंजीवनी" क सद्भावना दूत नियुक्त कएल गेलन्हि। एकर उद्देश्य राज्य मे अंगदान केँ बढ़ावा देनाइ अछि।[४८] जनवरी 2021 मे, केरल सरकारक स्वास्थ्य विभाग तपेदिक उन्मूलन अभियानक सद्भावना दूत नियुक्त केलक।[४९]

ओ मालाबार गोल्ड एंड डायमंड्स, ओशियेनस आदि सन कएटा टीवी विज्ञापन सभ मे सेहो नजरि आयल छथि।[५०] 2001 मे एमसीआ क ब्रांड एम्बेसडर बनलाक बाद मोहनलाल भारत मे धोती क प्रचार करय वला पहिल चलचित्र सितारा छलाह। एमसीआर 30,000 रङ्गीन धोतीक निर्माण केलक, जे 'नरसिम्हम' (2000) चलचित्र मे देखाएल गेल छल, जे बजार मे बहुत सफल रहल। ओ एमसीआरक मुख्य ब्रांड एम्बेसडरक रूप मे काज करैत आबि रहल छथि।[५१] मोहनलाल 2002 मे टाटा ग्लोबल बेवरेजेज क स्वामित्व वला चाय ब्रांड कन्नन देवनक ब्रांड एम्बेसडरक रूप मे अनुबन्ध पर हस्ताक्षर केलन्हि। 2014 मे एकर री-ब्रांडिंगक बाद हुनकर अनुबन्धक नवीनीकरण कएल गेल।[५२] जुलाई 2010 मे, एलजी इलेक्ट्रॉनिक्स इंडिया केरलक ग्राहक सभक लेल सितम्बर 2010 धरिक ओणम त्योहारक प्रस्ताव सभक विज्ञापन करबाक लेल मोहनलाल केँ अनुबन्धित केलक।[५३] ओही वर्ष, ओ गैर-बैंकिंग वित्तीय कम्पनी मणप्पुरम फाइनेंस लिमिटेड क राज्य ब्रांड एम्बेसडरक रूप मे अनुबन्धित भेलाह।[५४] 2013 मे मोहनलाल केएलएफ कोकोनाड नारियल तेल ब्रांडक प्रचार केलन्हि।[५५]

सितम्बर 2013 मे, डायरेक्ट-टू-होम सॅटॅलाइट टेलिविज़न सेवा प्रदाता टाटा स्काई मोहनलाल केँ अपन केरल बाजारक लेल ब्रांड एम्बेसडर घोषित केलक।[५६] मोहनलाल, मिल्खा सिंह आ पी.टी. उषाक सङ्ग 2013 मे कोच्चि अन्तर्राष्ट्रीय हाफ मैराथन कार्यक्रमक ब्रांड एम्बेसडर छलाह। ई कोच्चि नगर निगम आ पुश इंटीग्रेटेड कम्युनिकेशन प्राइवेट लिमिटेड द्वारा आयोजित एकटा हाफ मैराथन छल।[५७] 2014 मे एकर दोसर संस्करण मे सेहो ओ क्रिकेटर हरभजन सिंहक सङ्ग ब्रांड एम्बेसडर बनल रहलाह।[५८] मई 2016 मे, मनोरंजन कम्पनी हॉटस्टार अपन बाजार केँ दक्षिण भारतीय दर्शक सभ धरि विस्तारित करबाक दिशा मे अपन मलयालम कन्टेन्टक लेल मोहनलाल केँ ब्रांड एम्बेसडर घोषित केलक। ओ टेलिविज़न, प्रिंट, आउटडोर आ डिजिटल मीडिया पर ओकर छह सप्ताहक मल्टी-मीडिया विज्ञापन अभियानक हिस्सा छलाह।[५९][६०]

2026 मे, ओ केरल राज्य सड़क परिवहन निगम क सद्भावना दूत बनलाह आ प्रियदर्शन द्वारा निर्देशित विज्ञापन चलचित्र मे बिना कोनो पारिश्रमिकक अभिनय केलन्हि।[६१]

व्यापार आ अन्य उद्यम

[सम्पादन करी]
Mohanlal singing at the CCL opening ceremony
सीसीएल 3 (CCL 3) उद्घाटन समारोह मे मोहनलाल

मोहनलाल चलचित्र निर्माण आ वितरण, रेस्टुरेन्ट आ पैकेटबन्द मसाला सहित कएटा व्यापारिक उद्यम सभक स्थापना आ साझीदारी केने छथि। 1980 क दशक मे ओ ममूटी, आई.वी. शशि, सीमा आ सेंचुरी कोचुमनक सङ्ग कैसिनो नामक निर्माण कम्पनीक सह-मालिक छलाह। ई निर्माण संस्था 'अदियोज़ुक्कुकाल' (1984), 'करिम्पिन पूविनाक्कारे' (1985), 'गांधीनगर 2nd स्ट्रीट' (1986) आ 'नाडोडिक्कट्टू' (1987) सन व्यावसायिक रूप सँ सफल चलचित्र सभक निर्माण केलक।[६२][६३] हुनका लग 'मैक्सलैब सिनेमाज़ एंड एंटरटेनमेंट्स' अछि, जे एकटा चलचित्र वितरण कम्पनी अछि।[६४] ओ विस्मयाज मैक्स क शुरुआत केलन्हि। ई तिरुवनंतपुरम मे स्थित एकटा चलचित्र प्री- और पोस्ट-प्रोडक्शन स्टूडियो अछि आ तिरुवनंतपुरमक किनफ्रा फिल्म एंड वीडियो पार्क मे डबिंग कलाकार सभक लेल एकटा कॉलेज अछि। बाद मे एहि कम्पनीक प्रबन्धन एरीज़ ग्रुपक सोहन रॉय अपन हाथ मे लेलन्हि, आ आब एकरा एरीज़ विस्मयाज मैक्सक नाम देल गेल अछि। मोहनलाल एकर ब्रांड एम्बेसडरक रूप मे काज क रहल छथि। ओ प्रणवम आर्ट्स इंटरनेशनल प्रोडक्शन हाउसक तहत चलचित्र सभक निर्माण केने छथि।[६५]

हुनकर भारत आ विदेश मे रेस्टुरेन्ट अछि। 2002 मे दुबई मे स्थापित 'मोहनलालस टेस्टबड्स' नामक एकटा चेन अछि आ फरवरी 2004 मे ओ मध्य पूर्व मे एही नाम सँ मसाला, अचार, मसाला मिश्रण आ करी पाउडर ब्रांडक शुरुआत केलन्हि। 2007 सँ, ईस्टर्न ग्रुप एहि ब्रांडक बहुलांश हिस्सेदारी रखने अछि।[६६] 2006 मे, ओ बेंगलुरु मे 'द हार्बर मार्केट' नामक एकटा सीफूड रेस्टुरेन्ट खोललन्हि[६७] आ कोच्चि मे त्रावणकोर कोर्ट नामक एकटा होटल खोललन्हि।[६८] हुनकर आन व्यावसायिक उद्यम सभ मे यूनिरॉयल मरीन एक्सपोर्ट्स लिमिटेड शामिल अछि — जे कोझिकोड स्थित एकटा सीफूड निर्यात कम्पनी अछि, जाहि मे ओ 1992 सँ गैर-कार्यकारी निदेशक छथि।[६९] ओ कोच्चिक त्रिपुनिथुरा मे 2009 मे स्थापित 'जोस थॉमस परफॉर्मिंग आर्ट्स सेंटर' क सह-संस्थापक, साझेदार आ अध्यक्ष छथि।[७०] ओ क्लीनेर्जेन इंडिया प्राइवेट लिमिटेड क स्वतंत्र निदेशक छथि। ई कम्पनी बायोमास गैसीकरण क लेल बायोमास आपूर्ति क निर्माण आ वितरण करैत अछि।[७१]

2009 मे, मोहनलाल प्रियदर्शनक सङ्ग कोच्चि स्थित इंडियन प्रीमियर लीग क्रिकेट टीमक लेल बोली लगेबाक प्रयास केलन्हि; मुदा नियम सभ मे बदलाव भेलाक बाद पर्याप्त धन जुटाबय मे विफल रहलाक कारण ओ बोली वापस लऽ लेलन्हि।[४५][७२] 2012 आ 2013 मे आयोजित सेलिब्रिटी क्रिकेट लीग मे मोहनलाल केरल स्ट्राइकर्स टीमक कप्तान छलाह।[७३]

एस्केप आर्ट

[सम्पादन करी]

2008 मे, मोहनलाल तिरुवनंतपुरम मे "बर्निंग इल्यूजन" नामक एकटा स्टंट करबाक लेल जादूगर गोपीनाथ मुथुकाडक अधीन 18 महिना धरि एस्केप आर्टिस्ट क प्रशिक्षण लेलन्हि।[७४] यद्यपि प्रशंसक सभ आ समकालीन लोकक दबाबक कारण सँ ई कार्यक्रम रद्द कए देल गेल। ई आयोजन केरल पुलिस, पर्यटन विभाग आ केरल राज्य युवा कल्याण बोर्ड द्वारा 'विस्मयम 2008' क एक भागक रूप मे आयोजित कएल गेल छल, जे जादूगर सभक एकटा अंतर्राष्ट्रीय सम्मेलन छल। एहि स्टंट मे मोहनलाल केँ हथकड़ी लगा कँ सिकरी मे बान्हि देल जइतनि, फेर एकटा बक्सा मे राखि कँ आगिक गोलाक बीच फेंकि देल जइतनि। ओकरा सँ हुनका बचि कँ निकलबाक छल।[७५]

जादूगर सैमराज मोहनलाल केँ एहि स्टंटक विरुद्ध सलाह देलन्हि आ ओकरा सँ पाछाँ हटबाक आग्रह केलन्हि।[७६] AMMA अध्यक्ष इनोसेंट सेहो मोहनलाल सँ एहि खतरनाक प्रदर्शन सँ दूर रहबाक आग्रह केलन्हि।[७७] एहि स्टंटक उद्देश्य युवा सभ केँ जीवनक चुनौती सभक सामना करबाक लेल प्रेरित करब छल। मोहनलाल 50-50 खतरा केँ स्वीकार केलन्हि मुदा सफलताक विश्वास सेहो जतौलन्हि।[७८] मुथुकाड जोर देलन्हि जे अग्नि पलायन सबसँ खतरनाक कला सभ मे सँ एक छैक, मुदा मोहनलाल एकरा परिपूर्ण करबाक लेल अभ्यास क रहल छथि।[७९]

2014 मे, मोहनलाल मुथुकाड द्वारा स्थापित तिरुवनंतपुरम मे स्थित एकटा मैजिक थीम कॉम्प्लेक्स 'मैजिक प्लैनेट' क उद्घाटन समारोह मे खतरा-रहित जादू प्रस्तुत केलन्हि। केरलक मुख्यमंत्री ओमन चांडी एहि कार्यक्रमक उद्घाटन केलन्हि, आ मोहनलालक एहि काज मे एकटा लड़की केँ हवा मे उड़ेबाक क्रिया शामिल छल।[८०]

मीडिया छवि आ कलात्मकता

[सम्पादन करी]
Mohanlal sitting in a chair
2006 मे पुस्तक विमोचन समारोह मे मोहनलाल

मोहनलाल केँ भारतीय मीडिया मे सबसँ बहुमुखी अभिनेता सभ मे सँ एकक रूप मे वर्णित कएल गेल अछि आ हुनक स्वाभाविक अभिनय शैलीक लेल प्रशंसा कएल गेल अछि।[८१][८२][८३][८४][८५] मोहनलाल केँ हुनक उपनाम "लालेट्टन" सँ सेहो जानल जाइत छथि।[८६] रीडर्स डाइजेस्ट इंडिया 2004 मे हुनका "सिनेमाक जैक ऑफ ऑल ट्रेड्स आ मास्टर ऑफ मेनी" क रूप मे वर्णित केलक।[८७] 2010 मे रीडर्स डाइजेस्ट द्वारा कएल गेल सर्वेक्षण मे, ओ भारतक सबसँ विश्वसनीय व्यक्ति सभक सूची मे 80म स्थान पर छलाह।[८८] निर्देशक राम गोपाल वर्मा मोहनलाल केँ "देशक सबसँ बेहतरीन अभिनेता सभ मे सँ एक, जे कोनो भी भूमिका मे आसानी सँ ढलि सकैत छथि" क रूप मे वर्णित केने छथि।[८९] भारतीय फिल्म उद्योग मे हुनक समकालीन लोकनि मलयालम सिनेमा मे हुनक योगदानक लेल अक्सर हुनक प्रशंसा केने छथि।[९०][९१][९२]

2003 मे, मोहनलालक चलचित्र करियरक 25म वर्षगांठ पर, तिरुवनंतपुरम मे हुनक प्रशंसक आ मित्र सभ एक सप्ताह धरि समारोह आ मंचीय प्रदर्शन आयोजित केलन्हि। मंचीय प्रदर्शन सँ प्राप्त धन दान मे देल गेल।[९३] मलयालम टेलीविजन चैनल एशियानेट आ सूर्या टीवी सेहो वर्षगांठ मनेबाक लेल अलग-अलग मंचीय प्रदर्शन आयोजित केलक।[९४]

1980 क दशक मे, मोहनलाल आ ममूटी मलयालम सिनेमा मे "सुपरस्टार" क रूप मे उभरलाह, जे उद्योग मे एकटा अभूतपूर्व घटना छल। एकर परिणामस्वरूप मलयालम सिनेमा मे बदलाव आयल, जतय बॉलीवुड आ तमिल चलचित्र संस्कृति सभक याद दियय वला अभिनेता-प्रधान चलचित्र सभ मानक बनि गेल। 1988 मे 'इंडिया टुडे' उल्लेख केलक जे, फिल्म निर्माता सभ एहि सुपरस्टार सभक अनुकूल भूमिका गढ़य लगलाह। निर्देशक आई.वी. शशि कहलन्हि जे प्रेम नज़ीर लग सेहो ओ लोकप्रियता नहि छल जे मोहनलाल आ ममूटी लग अछि। हुनका लोकनि मे "आकर्षण आ अभिनय क्षमताक दुर्लभ आ सही मिश्रण" अछि। 1988 मे, चलचित्र निर्देशक फाजिल कहलन्हि जे "मोहनलाल आजुक दिन देशक सबसँ लचीला आ सूक्ष्म अभिनेता छथि। डस्टिन हॉफमैन जे 'टूट्सी' मे वा सिल्वेस्टर स्टेलोन 'रैम्बो' मे केने छलाह, ओ ओकरा आसानी सँ कऽ सकैत छथि।"[९५]

2005 मे, मोहनलाल, ममूटी आ दिलीप क चलचित्र सभ मलयालम सिनेमाक बॉक्स ऑफिस कमाईक 95 प्रतिशत हिस्सा रखैत छल। 'द हिन्दू' लिखलक जे "मलयालम चलचित्र हुनक चारू दिस घुमैत अछि आ हुनकर उमर आ छवि केँ ध्यान मे राखि कँ पटकथा लिखल जाइत अछि।" ओ विशिष्ट शैलीक पहिरन, संवाद, नृत्य आ लड़ाईक दृश्य सभक सङ्ग 'लार्जर-दैनिक-लाइफ' भूमिका निर्वाह केलन्हि।[९६][९७] केरल भरि मे स्थित मोहनलालक अनेक प्रशंसक संघ नव रिलीजक चारू दिस उत्साह पैदा करबा मे आ सिनेमाघर सभ मे नीक शुरुआत सुनिश्चित करबा मे मदद करैत अछि। ई केरल मे चलचित्र सभक सफलताक लेल एकटा निर्णायक कारक अछि।[९८] 2007 मे, किछु सामाजिक कार्यकर्ता लोकनि मोहनलाल द्वारा व्हिस्कीक विज्ञापन मे अभिनय करबाक विरोध केलन्हि, जाहि पर ओ प्रतिक्रिया देलन्हि जे जखन कई आन भारतीय अभिनेता सेहो एहन करैत छथि तँ मात्र हुनका निशाना बनेनाइ अन्यायपूर्ण अछि।[९९]

2012 मे, वन विभाग मोहनलालक घर पर आयकर छापाक दौरान भेटल हाथी दाँत राखबाक आरोप मे वन्यजीव संरक्षण अधिनियम, 1972 क तहत हुनक विरुद्ध मामला दर्ज केलक।[१००] बाद मे, हाथी दाँत मोहनलाल केँ वापस कए देल गेल।[१०१] निचली अदालत सभ आ केरल उच्च न्यायालय मे, राज्य सरकार आ विभागक अधिकारी सभ पर मोहनलालक पक्षपात करबाक आरोप लगबैत आ एहि विषय मे व्यापक जांचक मांग करय वला कएटा याचिका सभ केँ खारिज कए देल गेल।[१०२][१०३] 2013 मे, याचिका केँ खारिज करैत, उच्च न्यायालय निष्कर्ष देलक जे, "राज्य सरकार वा ओकर अधिकारी सभ अभिनेताक पक्ष मे काज केने छथि, ई देखेबाक लेल किछु नहि अछि। सङ्गहि, याचिकाकर्ता जांच मे कोनो अनियमितता वा गैरकानूनी काजक संकेत देबा मे असमर्थ रहलाह।"[१०३] ओहिना, 2014 मे, उच्च न्यायालय जनहित याचिका केँ खारिज कए देलक आ याचिकाकर्ताक आलोचना करैत कहलक, "याचिका मे जनहित नहि अछि, ई मात्र प्रचारक लेल अछि।"[१०२]

'भरतम' मे मोहनलालक अभिनय केँ 100 वर्षक भारतीय सिनेमाक उत्सव मनेबाक अवसर पर 'फोर्ब्स इंडिया' द्वारा "भारतीय सिनेमाक 25 सबसँ महान अभिनय प्रदर्शन" क सूची मे शामिल कएल गेल।[१०४] 'दृश्यम' मे हुनक अभिनय केँ 'फिल्म कम्पैनियन' द्वारा "दशकक 100 सबसँ बेहतरीन प्रदर्शन" मानल गेल अछि।[१०५] 2024 मे, ओ आईएमडीबी क 100 सबसँ बेसी देखल गेल भारतीय सितारा सभक सूची मे 48म स्थान पर छलाह।[१०६]

व्यक्तिगत जीवन

[सम्पादन करी]

मोहनलाल 28 अप्रैल 1988 केँ तमिल चलचित्र निर्माता के. बालाजीक सुपुत्री सुचित्रा सँ विवाह केलन्हि।[१०७] एहि दम्पतिकेँ दुइटा सन्तान छन्हि – प्रणव मोहनलाल आ विस्मया मोहनलाल। प्रणव किछु चलचित्र सभ मे अभिनय केने छथि, ओ मोहनलालक 'ओन्नामन' (2001) सँ चलचित्र जगत मे पदार्पण केलन्हि।[१०८] जखन हुनक पुत्र अभिनय करबाक इच्छा व्यक्त केलन्हि तँ मोहनलाल एकर विरोध नहि केलन्हि, किएक तँ "बच्चा सभ केँ एहन अनेक इच्छा भऽ सकैत छैक। जँ हम सभ हुनका किछु प्राप्त करबा मे मदद कऽ सकैत छी, तँ समस्या की अछि?"[१०८] ओ कोच्चि मे रहैत छथि, जतय हुनका लग थेवरा,[१०९] एलामक्कारा[११०] आ कुंदननूर[१११] मे घर छन्हि। एकरा अतिरिक्त चेन्नई, अपन गृह नगर तिरुवनंतपुरम, ऊटी,[११२] महाबलीपुरम मे हुनकर घर अछि, सङ्गहि अरेबियन रैंचेज मे एकटा विला आ दुबईक बुर्ज खलीफा मे एकटा अपार्टमेंट सेहो छन्हि।[११३]

मोहनलाल अपन वर्णन एकटा भोजन प्रेमी क रूप मे करैत छथि।[११४] ओ मधुर संगीतक सेहो आनन्द लैत छथि। मोहनलाल भाग्य आ आध्यात्मिकता मे दृढ़ विश्वास रखैत छथि। ओ अपन वर्णन एकटा धार्मिक आ आध्यात्मिक व्यक्तिक रूप मे करैत छथि,[११५] आ ओशो, जे. कृष्णमूर्ति, श्री अरविन्द आ रमण महर्षि केँ पढ़ब पसन्द करैत छथि। ओ अक्सर कहैत छथि जे हुनक जीवनक घटना सभ, जाहि मे हुनक चलचित्र करियर सेहो शामिल अछि, मात्र एकटा संयोग अछि।

मीडिया छवि आ कलात्मकता

[सम्पादन करी]
Mohanlal sitting in a chair
2006 मे पुस्तक विमोचन समारोह मे मोहनलाल

मोहनलाल केँ भारतीय मीडिया मे सबसँ बहुमुखी अभिनेता सभ मे सँ एकक रूप मे वर्णित कएल गेल अछि आ हुनक स्वाभाविक अभिनय शैलीक लेल प्रशंसा कएल गेल अछि।[८१][८२][८३][११६][११७] मोहनलाल केँ हुनक उपनाम "लालेट्टन" सँ सेहो जानल जाइत छथि।[११८] रीडर्स डाइजेस्ट इंडिया 2004 मे हुनका "सिनेमाक जैक ऑफ ऑल ट्रेड्स आ मास्टर ऑफ मेनी" क रूप मे वर्णित केलक।[३३] 2010 मे रीडर्स डाइजेस्ट द्वारा कएल गेल सर्वेक्षण मे, ओ भारतक सबसँ विश्वसनीय व्यक्ति सभक सूची मे 80म स्थान पर छलाह।[११९] निर्देशक राम गोपाल वर्मा मोहनलाल केँ "देशक सबसँ बेहतरीन अभिनेता सभ मे सँ एक, जे कोनो भी भूमिका मे आसानी सँ ढलि सकैत छथि" क रूप मे वर्णित केने छथि।[१२०] भारतीय फिल्म उद्योग मे हुनक समकालीन लोकनि मलयालम सिनेमा मे हुनक योगदानक लेल अक्सर हुनक प्रशंसा केने छथि।[१२१][१२२][१२३]

2003 मे, मोहनलालक चलचित्र करियरक 25म वर्षगांठ पर, तिरुवनंतपुरम मे हुनक प्रशंसक आ मित्र सभ एक सप्ताह धरि समारोह आ मंचीय प्रदर्शन आयोजित केलन्हि। मंचीय प्रदर्शन सँ प्राप्त धन दान मे देल गेल।[१२४] मलयालम टेलीविजन चैनल एशियानेट आ सूर्या टीवी सेहो वर्षगांठ मनेबाक लेल अलग-अलग मंचीय प्रदर्शन आयोजित केलक।[१२५]

1980 क दशक मे, मोहनलाल आ ममूटी मलयालम सिनेमा मे "सुपरस्टार" क रूप मे उभरलाह, जे उद्योग मे एकटा अभूतपूर्व घटना छल। एकर परिणामस्वरूप मलयालम सिनेमा मे बदलाव आयल, जतय बॉलीवुड आ तमिल चलचित्र संस्कृति सभक याद दियय वला अभिनेता-प्रधान चलचित्र सभ मानक बनि गेल। 1988 मे 'इंडिया टुडे' उल्लेख केलक जे, फिल्म निर्माता सभ एहि सुपरस्टार सभक अनुकूल भूमिका गढ़य लगलाह। निर्देशक आई.वी. शशि कहलन्हि जे प्रेम नज़ीर लग सेहो ओ लोकप्रियता नहि छल जे मोहनलाल आ ममूटी लग अछि। हुनका लोकनि मे "आकर्षण आ अभिनय क्षमताक दुर्लभ आ सही मिश्रण" अछि। 1988 मे, चलचित्र निर्देशक फाजिल कहलन्हि जे "मोहनलाल आजुक दिन देशक सबसँ लचीला आ सूक्ष्म अभिनेता छथि। डस्टिन हॉफमैन जे 'टूट्सी' मे वा सिल्वेस्टर स्टेलोन 'रैम्बो' मे केने छलाह, ओ ओकरा आसानी सँ कऽ सकैत छथि।"[१२६]

2005 मे, मोहनलाल, ममूटी आ दिलीप क चलचित्र सभ मलयालम सिनेमाक बॉक्स ऑफिस कमाईक 95 प्रतिशत हिस्सा रखैत छल। 'द हिन्दू' लिखलक जे "मलयालम चलचित्र हुनक चारू दिस घुमैत अछि आ हुनकर उमर आ छवि केँ ध्यान मे राखि कँ पटकथा लिखल जाइत अछि।" ओ विशिष्ट शैलीक पहिरन, संवाद, नृत्य आ लड़ाईक दृश्य सभक सङ्ग 'लार्जर-दैनिक-लाइफ' भूमिका निर्वाह केलन्हि।[१२७][१२८] केरल भरि मे स्थित मोहनलालक अनेक प्रशंसक संघ नव रिलीजक चारू दिस उत्साह पैदा करबा मे आ सिनेमाघर सभ मे नीक शुरुआत सुनिश्चित करबा मे मदद करैत अछि। ई केरल मे चलचित्र सभक सफलताक लेल एकटा निर्णायक कारक अछि।[१२९] 2007 मे, किछु सामाजिक कार्यकर्ता लोकनि मोहनलाल द्वारा व्हिस्कीक विज्ञापन मे अभिनय करबाक विरोध केलन्हि, जाहि पर ओ प्रतिक्रिया देलन्हि जे जखन कई आन भारतीय अभिनेता सेहो एहन करैत छथि तँ मात्र हुनका निशाना बनेनाइ अन्यायपूर्ण अछि।[१३०]

2012 मे, वन विभाग मोहनलालक घर पर आयकर छापाक दौरान भेटल हाथी दाँत राखबाक आरोप मे वन्यजीव संरक्षण अधिनियम, 1972 क तहत हुनक विरुद्ध मामला दर्ज केलक।[१३१] बाद मे, हाथी दाँत मोहनलाल केँ वापस कए देल गेल।[१३२] निचली अदालत सभ आ केरल उच्च न्यायालय मे, राज्य सरकार आ विभागक अधिकारी सभ पर मोहनलालक पक्षपात करबाक आरोप लगबैत आ एहि विषय मे व्यापक जांचक मांग करय वला कएटा याचिका सभ केँ खारिज कए देल गेल।[१०२][१०३] 2013 मे, याचिका केँ खारिज करैत, उच्च न्यायालय निष्कर्ष देलक जे, "राज्य सरकार वा ओकर अधिकारी सभ अभिनेताक पक्ष मे काज केने छथि, ई देखेबाक लेल किछु नहि अछि। सङ्गहि, याचिकाकर्ता जांच मे कोनो अनियमितता वा गैरकानूनी काजक संकेत देबा मे असमर्थ रहलाह।"[१०३] ओहिना, 2014 मे, उच्च न्यायालय जनहित याचिका केँ खारिज कए देलक आ याचिकाकर्ताक आलोचना करैत कहलक, "याचिका मे जनहित नहि अछि, ई मात्र प्रचारक लेल अछि।"[१०२]

'भरतम' मे मोहनलालक अभिनय केँ 100 वर्षक भारतीय सिनेमाक उत्सव मनेबाक अवसर पर 'फोर्ब्स इंडिया' द्वारा "भारतीय सिनेमाक 25 सबसँ महान अभिनय प्रदर्शन" क सूची मे शामिल कएल गेल।[१३३] 'दृश्यम' मे हुनक अभिनय केँ 'फिल्म कम्पैनियन' द्वारा "दशकक 100 सबसँ बेहतरीन प्रदर्शन" मानल गेल अछि।[१३४] 2024 मे, ओ आईएमडीबी क 100 सबसँ बेसी देखल गेल भारतीय सितारा सभक सूची मे 48म स्थान पर छलाह।[१३५]

चलचित्र सूची आ ध्वनिमुद्रिका

[सम्पादन करी]

मोहनलालक चलचित्र करियर चारि दशक सँ बेसी समय धरि चलल अछि, जाहि मे ओ 325 सँ बेसी चलचित्र सभ मे अभिनय केने छथि आ तीनटा निर्माण कम्पनी सभ - कैसिनो फिल्म्स, चीयर्स फिल्म्स आ प्रणवम आर्ट्स इंटरनेशनलक अन्तर्गत चलचित्र सभक निर्माण आ सह-निर्माण केने छथि। ओ मुख्य रूप सँ मलयालम सिनेमा मे काज करैत छथि, मुदा हुनकर अभिनय सूची मे किछु बॉलीवुड, तमिल, तेलुगु आ कन्नड़ चलचित्र सेहो शामिल अछि।[१३६] मोहनलाल कखनो-कखनो किछु व्यावसायिक नाटक सभ मे अभिनय केने छथि आ किछु लघु चलचित्र सभ मे सेहो नजरि आयल छथि। ओ 31 सँ बेसी गीत रिकॉर्ड केने छथि, जाहि मे सँ अधिकांश हुनका द्वारा अभिनय कएल गेल चलचित्र सभक लेल अछि। टेलीविजन पर, मोहनलाल एशियानेट पर रियलिटी शो 'बिग बॉस' क पहिल सीजनक शुरुआत सँ लऽ कँ एकर मेजबानी केने छथि।[१३७]

मोहनलाल एकटा भारतीय अभिनेता, निर्माता, वितरक, होस्ट आ पार्श्व गायक छथि, जे मुख्यधाराक ब्लॉकबस्टर आ कलात्मक चलचित्र सभ मे अभिनय केने छथि।[१३८] ओ अपन करियरक दौरान 360 सँ बेसी चलचित्र सभ मे नजरि आयल छथि, मुख्य रूप सँ मलयालम सिनेमा मे आ तमिल, तेलुगु, हिन्दी आ कन्नड़ चलचित्र सभ मे सेहो।[१३९]

मोहनलाल 18 वर्षक उमर मे 'थिरानोट्टम' (1978) चलचित्र मे छोट भूमिका मे अभिनय करब शुरू केलन्हि, जे एक शताब्दीक बाद प्रदर्शित भेल छल। 1980 मे रोमांटिक थ्रिलर 'मंजिल विरिंजा पूक्कल' मे खलनायकक रूप मे ओ चलचित्र जगत मे पदार्पण केलन्हि।[१४०] नरेन्द्रन नामक दुखदायी पति क भूमिका हुनका पहचान देलकै आ ई चलचित्र क्लासिक दर्जा प्राप्त केलक।[१४१][१४२] बाद मे ओ कएटा चलचित्र सभ मे खलनायकक भूमिका निर्वाह केलन्हि। 'पदयोत्तम्' (1982) पहिल 70 एमएम चलचित्र छल जाहि मे ओ चलचित्रक मुख्य खलनायक सभ मे सँ एकक बेटाक रूप मे प्रमुख सहायक भूमिका मे नजरि आयल छलाह।[१४१] पारिवारिक ड्रामा 'अट्टाकलशम' हुनका मलयालम सिनेमाक प्रमुख अभिनेताक रूप मे स्थापित केलक।[१४३] 1984 मे ओ 'पूचाक्कोरु मूकुथी' नामक हास्य चलचित्र मे अभिनय केलन्हि, जकर सफलता एकटा नया चलन बनौलक आ 1980 क दशक में हास्य शैली केँ लोकप्रिय बनौलक।[१४४][१४५] 1984 मे आई.वी. शशि द्वारा निर्देशित 'उयरनगलील' मे ओ खलनायकक भूमिका निर्वाह केलन्हि, जाहि लेल हुनका आलोचनात्मक प्रशंसा भेटलन्हि।[१४६] ओही वर्ष, ओ कैसिनो फिल्म्सक सह-स्थापना केलन्हि, जे बाद मे हुनक हास्य चलचित्र 'गांधीनगर 2nd स्ट्रीट' (1986) आ 'नाडोडिक्कट्टू' (1987) क निर्माण केलक।[१४७]

'ओन्नानम कुन्निल ओराडी कुन्निल' (1985) चलचित्रक लेल "सिंदूरा मेघम" गीतक माध्यम सँ ओ पार्श्व गायकक रूप मे अपन पहिल गीत रिकार्ड केलन्हि।[१४४] 1986 मे ओ 34 चलचित्र सभ मे अभिनय केलन्हि।[१३९] कॉमेडी-ड्रामा 'टी.पी. बालगोपालन एम.ए.' (1986) मे नीचल स्तरक कर्मचारी टी.पी. बालगोपालनक हुनक चित्रण हुनका 26 वर्षक उमर मे सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक केरल राज्य चलचित्र पुरस्कार देलकै। ई सबसँ कम उमरक विजेता बनबाक रिकॉर्ड छल, जे हुनका लग 2006 धरि बनल रहल।[१४८] ओही वर्ष ओ अपन दोसर निर्माण कम्पनी चीयर्स फिल्म्स क सह-स्थापना केलन्हि। अपराध ड्रामा 'राजाविन्ते मकन' (1986) क सफलताक सङ्ग मोहनलालक स्टारडम बढ़ि गेल।[१४९] 'इरुपथम नूट्टांडु' (1987) मे ओ माफिया बॉस सागर एलियास जैकीक भूमिका निर्वाह केलन्हि आ एकर प्रदर्शनक बाद ओ एकटा कल्ट क्लासिक फिगर बनि गेलाह।[१५०] 1988 मे हुनक दुखद-हास्य चलचित्र 'चित्रम' 58 सप्ताह धरि लगातार प्रदर्शनक कीर्तिमान स्थापित केलक।[१५१] 1989 मे, 'किरीडम' मे हुनक अभिनय 37म राष्ट्रीय चलचित्र पुरस्कार सभ मे हुनका लेल एकटा विशेष उल्लेख प्राप्त केलक।[१५२]

1990 मे, मोहनलाल अपन चलचित्र निर्माण कम्पनी प्रणवम आर्ट्स क स्थापना केलन्हि।[१४४] ई संगीतमय थ्रिलर हिज़ हाइनेस अब्दुल्ला क सङ्ग शुरुआत केलक, जे आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त केलक आ ओहि वर्षक सबसँ बेसी कमाई करय वला चलचित्र बनल।[१५३] प्रणवम आर्ट्सक तहत दोसर चलचित्र 'भरतम' (1991) छल, जे हुनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक राष्ट्रीय चलचित्र पुरस्कार देलकै आ 'फोर्ब्स इंडिया' एकरा "भारतीय सिनेमाक 25 सबसँ महान अभिनय प्रदर्शन" सूची मे शामिल केलक।[१५४] हुनक चलचित्र, आध्यात्मिक फंतासी 'गुरु' (1997), सर्वश्रेष्ठ विदेशी भाषा चलचित्रक लेल अकादमी पुरस्कारक लेल प्रस्तुत कएल गेल पहिल मलयालम चलचित्र छल।[१५५] 1997 मे, मणिरत्नम द्वारा निर्देशित तमिल चलचित्र 'इरुवर' मे हुनका आलोचनात्मक प्रशंसा भेटलन्हि।[१५६] 1999 क कान्स फिल्म फेस्टिवल क 'अन सर्टेन रिगार्ड' खंड मे प्रदर्शित 'वानप्रस्थम' हुनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेता आ सर्वश्रेष्ठ चलचित्र क लेल राष्ट्रीय चलचित्र पुरस्कार देलकै।[१५१][१५७]

2000 मे, ओ एक्शन ड्रामा 'नरसिम्हम' मे अभिनय केलन्हि, जे ओहि समयक सबसँ बेसी कमाई करय वला मलयालम चलचित्र बनि गेल। हुनक चरित्र इन्दुचूडन बाद मे एकटा कल्ट फालोइंग आकर्षित केलक।[१५८] 2001 मे, ओ कावलम नारायण पणिक्कर द्वारा निर्देशित संस्कृत नाटक 'कर्णभारम' मे कर्णक भूमिका निर्वाह केलन्हि।[१५९] 2003 मे, हुनका हिन्दी चलचित्र 'कंपनी' (2002) मे हुनक भूमिकाक लेल सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेताक लेल अंतर्राष्ट्रीय भारतीय चलचित्र अकादमी पुरस्कार भेटलन्हि।[१६०] 2005 मे, ओ बिजॉय नांबियार द्वारा निर्देशित मूक लघु चलचित्र 'रिफ्लेक्शन्स' मे अभिनय केलन्हि।[१६१] 'तन्मात्रा' (2005) मे अल्जाइमर बीमारी सँ पीड़ित मरीजक हुनक चित्रण आलोचनात्मक प्रशंसा प्राप्त केलक आ इंडियन मेडिकल एसोसिएशन सँ मानद पुरस्कार प्राप्त केलक।[१६२] युद्ध चलचित्र सभ 'कीर्ति चक्र' (2006) आ एकर सीक्वल 'कुरुक्षेत्र' (2008) मे मेजर महादेवनक भूमिकाक लेल भारतीय प्रादेशिक सेना हुनका मानद लेफ्टिनेंट कर्नल क पद प्रदान केलक।[१६३] 2008 मे, ओ 'ट्वेंटी:20' मे अभिनय केलन्हि। ई एकटा मीलक पत्थर चलचित्र अछि जाहि मे मलयालम चलचित्र अभिनेता संघ AMMA क लगभग सब अभिनेता शामिल छलाह।[१६४]

'दृश्यम' (2013), जाहि मे ओ एकटा साधारण आदमी जॉर्जकुट्टी क भूमिका निर्वाह केलन्हि, ओहि समयक सबसँ बेसी कमाई करय वला मलयालम चलचित्र बनि गेल।[१६५][१६६] 2016 मे, ओ एक्शन चलचित्र 'पुलीमुरुगन' मे मुख्य भूमिका निर्वाह केलन्हि। ई सबसँ बेसी कमाई करय वला मलयालम चलचित्र बनल आ बॉक्स ऑफिस पर 100 करोड़ रुपैया सँ बेसीक कमाई करय वला पहिल मलयालम चलचित्र बनल।[१६७] 2019 मे, ओ पृथ्वीराज सुकुमारन द्वारा निर्देशित 'लूसिफर' मे अभिनय केलन्हि, आ ई चलचित्र सबसँ बेसी कमाई करय वला मलयालम चलचित्र सभ मे सँ एक बनि गेल। 2023 मे, ओ 'नेरु' मे अभिनय केलन्हि, जे व्यावसायिक रूप सँ सफल रहल। 2025 मे, ओ 'L2: एम्पुरान' मे अपन भूमिका दोहराएल आ ओकर बाद 'थुदारुम' चलचित्र आयल; दुनू चलचित्र सबसँ बेसी कमाई करय वला मलयालम चलचित्र सभ मे शामिल अछि।[१६८][१६९]

सिनेमा सभ

[सम्पादन करी]
कुंजी
जे फिल्म एखन धरि प्रदर्शित नहि भेल अछि ई फिल्मक प्रदर्शन एखन धरि नहि भेल अछि ताहि दिस संकेत करैत अछि।
मोहनलालक सिनेमाक सूची
वर्ष शीर्षक भूमिका टिप्पणी आकृति:Ref heading
1980 मंजिल विरिंजा पूक्कल नरेन्द्रन [१७०]
1981 संचारी डा. शेखर [१७१]
तकिलु कोट्टमपुरम् वकील पॉल [१७२]
धन्या मोहनलाल [१७३]
ध्रुवसंगमम् शंकरनकुट्टी [१७४]
अत्तिमरी शान [१७५]
तेनुम वयंबुम वर्मा [१७६]
ऊतिकाचिय पोन्नु नंदन [१७७]
अहिंसा मोहनन
1982 केलक्काथा सब्दम बाबू [१७८]
फुटबॉल बालकृष्णन [१७९]
पादयोट्टम कन्नन [१८०]
एंतिनो पूक्कुन्न पूक्कल सुरेन्द्रन [१८१]
कलियामर्दनम जॉनी [१८२]
मद्रासिले मोन मोहनलाल [१८३]
आक्रोशम मोहनचन्द्रन [१८४]
एनिक्कुम ओरु दिवसम बाबू [१८५]
श्री अय्यप्पनुम वावरुम कदुता अतिथि भूमिका [१८६]
कुरुक्कंटे कल्याणम सैनाबाक पति [१८७]
ञान ओन्नु परयट्टे शेखरनकुट्टी [१८८]
एंते मोहंगल पूवनिंजु जयन [१८९]
आ दिवसम बॉस [१९०]
सिंदूर संध्याक्कु मौनम किशोर [१९१]
1983 भूकंबम रघु [१९२]
हेलो मद्रास गर्ल लाल [१९१]
संध्याक्कु विरिंजा पूवु रामु [१९३]
कुयिलिने तेदि तंपुरन कुट्टी [१९४]
नसीमा सैताली [१९५]
हिमवाहिनी पापी [१९०]
गुरु दक्षिणा मंत्री प्रभाकरन [१९०]
चक्रवालम चुवन्नप्पोल सुरेश [१९६]
तावालम राजप्पन [१९०]
वीसा सन्नी [१९०]
आधिपत्यम मोहन [१९७]
एंते कथा रमेश [१८८]
ओरु मुखम पाल मुखम सुकुमारन तंपि [१९८]
पिन्निलावु रघु [१९९]
अरब्बीकडल रवि [१७४]
शेषम कल्सयिल पुलिस इंस्पेक्टर [२००]
इनियेंगिलुम रवि [२०१]
मरक्किल्लोरिक्कलुम मुरली [१८८]
एंते मामट्टुक्कुट्टियम्मक्कु एलेक्स [२०२]
एंगने नी मरक्कुम शंभु [१८८]
नानयम बाबू [१९८]
अस्त्रम दास [२०३]
अट्टकलशम संतोष बाबू [२०४]
कोलक्कोंबन गोपी [१७४]
कट्टते किलिकूडु उन्नि कृष्णन [२०५]
चंगातम एस.टी. डेनियल [१९८]
1984 अक्करे सुधाकरन [२०६]
ओरु कोचु स्वप्नम गिल्बर्ट [२०७]
मनसरियते मम्मूटी [२०८]
स्वंथमेविडे बंधमेविडे राजेन्द्रन [२०९]
आल्क्कूट्टतिल तनिये अनिल कुमार [२१०]
पूचक्कोरु मूक्कुति गोपालकृष्णन [२११]
अप्पुन्नि मेनन माष [२१२]
अतिरात्रम प्रसाद [२१३]
उनारू रामु [२१४]
कलियिल अल्पम कार्यम विनयन [१९०]
किलिक्कोन्चल रतीश [१९०]
पावम पूर्णिमा अन्नन तंपुरन [२१५]
लक्ष्मण रेखा सुधाकरन नायर [१९०]
वनिता पुलिस अचुतन [२१६]
वेट्टा बालन [२१७]
इविडे तुडंगुन्नु कृष्णकुमार [१७४]
श्रीकृष्ण परुंतु कुमारन
कुरुशियुद्धम जॉनी [२१८]
इथा इन्नु मुतल स्वयं अतिथि भूमिका [२१९]
अरियात वीतिकल बालन [१९०]
अदुतदुतु विष्णु मोहन [२२०]
तिरकल जेम्स जॉर्ज [१८८]
उयरंगलील पी.के. जयराजन [१४६]
आदियोलुक्कुखल गोपी [१९८]
ओन्नानु नम्मल नंदगोपाल [२२१]
1985 अविदतेपोले इविदेयुम सुकुमारन [२२२]
नोक्केत दूरतु कण्णुम नट्टु श्रीकुमार [२२३]
ओमानिक्कन ओर्मवैक्कन देव कुमार [१८८]
नायकन कृष्णदास [१८८]
अनुबंधम भास्करन [२२४]
ओन्नानम कुन्निल ओरडी कुन्निल नितिन [२२५]
जीवंते जीवन जयन [१८८]
अंगडिक्कप्पुरतु बाबू [१९०]
रंगम अप्पुन्नि [२२६]
कूडुम तेदि पीटर [२२७]
एलु मुतल ओन्पतु वरे आनंद [१७४]
अरम + अरम = किन्नरम नारायणन कुट्टी [२२८]
मुलमूट्टिल आदिम आदिमकन्ने [१९०]
इदनिलंगल बालन [२२९]
बोइंग बोइंग श्याम [२३०]
ञान पिरन्न नाट्टिल इंस्पेक्टर राजशेखरन [१८८]
अध्यायम् ओन्नु मुतल विष्णु [२३१]
पसमुदयम जयमोहन आ विक्रमन [२३२]
गुरुजी ओरु वाक्कु सुधाकरन नायर [२३३]
वसंत सेना देवन [१९०]
करिंपिन पूविनक्करे भद्रन [२३४]
अलियात बंधंगल बालकृष्णन
उयरुम ञान नडके दारप्पन [२३५]
परायणुमवय्य परयतिरिक्कनुमवय्य करंट हम्सा [२३६]
कंडु कंडरिंजु उन्नि कृष्णन उन्नि [२३७]
1986 पप्पन प्रियप्पेट्ट पप्पन इंस्पेक्टर देवदास [२३८]
दूरे दूरे ओरु कूडु कूट्टम दिवाकरन [२३९]
मल पेयुन्नु मद्दलम कोट्टुन्नु शंभु 100म फिल्म [२४०]
पंचाग्नि रशीद [२४१]
अभयम तेदि अप्पु [१८८]
टी.पी. बालगोपालन एम.ए. बालगोपालन केरल राज्य सर्वश्रेष्ठ अभिनेता पुरस्कार [२४२]
देशादनक्किली करयारिल्ला हरिशंकर [२४३]
वार्था परोल वासु [२४४]
इनियुम कुरुक्षेत्रम सुरेश बाबू [१७४]
रेवतिक्कोरु पावक्कुट्टि डा. माधवनकुट्टी [२४५]
करियिलक्कट्टुपोले इंस्पेक्टर अचुतनकुट्टी [२४६]
कुंजट्टक्किलिकल बालकृष्णन [१७४]
हेलो माय डियर रांग नंबर वेणुगोपाल [२४७]
एंते एंतेतु मात्रम मिस्टर मेनन [१७४]
नेरम पुलरुम्बोल गॉडफ्री [२४८]
पूमूखप्पदियिल निन्नेयुम कतु पौली अतिथि भूमिका [१९८]
कावेरी बालचन्द्रन नायर [२४९]
गांधीनगर २म स्ट्रीट सेतु / राम सिंह [२५०]
राजविंटे मकन विन्सेंट गोमेज़ [२५१]
युवजनोत्सवम जयन [२५२]
सुखमो देवी सन्नी [२५३]
नमुक्कु पार्क्कन मुंतिरितोप्पुखल सलोमन [२५४]
निमिषंगल मुरली [१८८]
मनसिल्लोरु मणिमुतु मोहन [२५५]
ओप्पम ओप्पातिनोप्पम कृष्णन कुट्टी [१८८]
निन्निष्टम एन्निश्टम श्रीकुमार
तालवट्टम विनोद [२५६]
गीतम जगदीश नायर [१९८]
ओन्नु मुतल पूज्यम वरे टेलीफोन अंकल [२५७]
सन्मनस्सुल्लवर्क्कु समाधानम गोपालकृष्ण पणिक्कर [२५८]
पदयनि रमेश [२५९]
आदिवेरुखल बालकृष्णन [२६०]
शोभराज शोभराज आ धर्मराज [२६१]
1987 कैयेतुम दूरतु विनोद [२६२]
जनवरी ओरु ओर्म राजू [२६३]
इविडे एल्लावर्क्कुं सुघम अप्पु [१८८]
अमृतम गमय डा. पी.के. हरिदास [२६४]
आदिमकल उदमकल मोहन चेरियन [२६५]
सर्वकलाशाला लाल [२६६]
इरुपतम नूटांडु सागर एलियास जैकी [२६७]
चेप्पु रामचन्द्रन [२६८]
भूमियिले राजक्कन्मर राजा महेन्द्र वर्मा [१८८]
उन्निकले ओरु कथा परयम अबी [२६९]
तूवनत्तुंबिकल मन्नारतोडि जयकृष्णन [२७०]
वालियोरक्काल्चकल राघवन / एंटोनी इसाक [१९०]
नाडोडिक्कट्टु दासन [२७१]
1988 मुकुन्तेट्ट सुमित्रा विळिक्कुन्नु मुकुंदन के. कार्ता [२७२]
अयितम शंकरन [२७३]
मनु अंकल स्वयं अतिथि भूमिका [२७४]
ओर्क्कप्पुरतु फ्रेडी निकोलस [२७५]
पट्टनप्रवेशम सीआईडी रामदास / दासन [२७६]
पाद मुद्रा माथु पंडारम आ सोप कुट्टप्पन [२७७]
आर्यन देवनारायणन [२७८]
अनुरागी सामु [२७९]
मून्नाम मुरा अली इमरान [२८०]
वेल्लानकालुडे नाडु सी. पवित्रन "सी.पी." नायर [२८१]
उलसवपिट्टेन्नु अनियनकुट्टन [२८२]
चित्रम विष्णु [२८३]
1989 दौत्यम कैप्टन रॉय जैकब थॉमस [२८४]
सीजन जीवन [२८५]
वरवेल्पु मुरलीधरन [२८६]
नाडुवालिकल अर्जुन [२८७]
वंदनम उन्निकृष्णन [२८८]
पेरुवण्णपुरते विशेषंगल अचुत कुरुप अतिथि भूमिका [२८९]
किरीडम सेतुमाधवन राष्ट्रीय चलचित्र विशेष उल्लेख [२९०]
लाल अमेरिकयिल विनोद विलंबित रिलीज; 1986 मे फिल्मायल गेल [२९१]
आधिपन वकील श्याम प्रकाश [२९२]
दशरथम राजीव मेनन [२९३]
1990 अक्करे अक्करे अक्करे सीआईडी रामदास/दासन [२९४]
आये ऑटो सुधी [२९५]
नं.20 मद्रास मेल टोनी कुरिशिंगल [२९६]
मुखम हरिप्रसाद [२९७]
हिज हाइनेस अब्दुल्ला अब्दुल्ला / आनंदन नंपूतिरि [२९८]
कदतंनाडन अंबाडी कदतंनाडन अंबाडी विलंबित रिलीज; 1987 मे फिल्मायल गेल [२९९]
ताल्वरम बालन [३००]
अर्हता देवराज [३०१]
इंद्रजालम कन्नन नायर [३०२]
अप्पु अप्पु [३०३]
लाल सलाम नेट्टूर स्टीफन [३०४]
1991 धनम शिवशंकरन [३०५]
गोपुर वासलिले एकार्डियन वादक तमिल फिल्म; "केलादि एन पावाये" गीत मे विशेष भूमिका [३०६]
भरतम कल्लूर "गोपी" गोपीनाथन राष्ट्रीय सर्वश्रेष्ठ अभिनेता पुरस्कार [३०७]
विष्णुलोकम शंकु [३०८]
वास्तुहारा वेणुगोपाल [३०९]
उल्लाडक्कम डा. सन्नी [३१०]
अंकल बन चार्ली चाको [३११]
किलुक्कम जोजी [३१२]
किलक्कुनरुम पक्षि आनंद मूर्ति [१८२]
अभिमन्यु हरिकृष्णन [३१३]
1992 सदयं सत्यनाथन [३१४]
सूर्य गायत्री डा. बालसुब्रमण्यन [३१५]
कमलदलम नंदगोपन [३१६]
अहम सिद्धार्थन [३१७]
राजशिल्पी शंभु [२७७]
योधा तैपरंबिल अशोकन [३१८]
अद्वैतम शिवप्रसाद [३१९]
नाडोडी सच्चिदानंदन आ बालकृष्णन भागवतर [३२०]
वियतनाम कालोनी जी. कृष्णमूर्ति [३२१]
1993 मिधुनम सेधुमाधवन [३२२]
देवासुरम मंगलस्सेरी नीलकंठन [३२३]
बटरफ्लाईज प्रिंस [३२४]
माया मयूरम कृष्णन उन्नि आ नरेन्द्रन [३२५]
गंधर्वम सैमुअल अलेक्जेंडर [३२६]
चेंकोल सेतुमाधवन [३२७]
कलिप्पट्टम वेणु [३२८]
मणिचित्रतालु डा. सन्नी जोसेफ २००म फिल्म [३२९]
1994 पवित्रम उन्निकृष्णन [३३०]
तेनमाविन कोम्बत मणिक्यन [३३१]
पिंगामी कैप्टन विजय मेनन [३३२]
पक्शे बालचन्द्रन [३३३]
गांडीवम कैप्टन तेलुगू फिल्म; "गोरुवंका वलगने" गीत मे विशेष भूमिका [३३४]
मिन्नारम बॉबी [३३५]
1995 निर्णयम डा. रॉय एलेक्स [३३६]
स्पाडिकम थॉमस "आदु थोमा" चाको [३३७]
ताचोलि वर्घीस चेकावर ताचोलि वर्घीस चेकावर [३३८]
1985 करिंपिन पूविनक्करे
1986 गांधीनगर २म स्ट्रीट
आदिवेरुखल चीयर्स फिल्म्स
1987 नाडोडिक्कट्टु कैसीनो फिल्म्स
उन्निकले ओरु कथा परयम चीयर्स फिल्म्स
1988 ओर्क्कप्पुरतु
आर्यन
1990 हिज हाइनेस अब्दुल्ला प्रणवम आर्ट्स इंटरनेशनल
1991 भरतम
1992 कमलदलम
1993 मिधुनम
1994 पिंगामी
1996 कालापानी
1998 कन्मदम
हरिकृष्णन्स
1999 ओलम्पियन एंथोनी एडम
वानप्रस्थम
2010 कांदहार

कथावाचक / आवाज

[सम्पादन करी]
मोहनलालक कथावाचक या आवाजक रूपमे काजक सूची
वर्ष शीर्षक टिप्पणी आकृति:Ref heading
1989 सीजन मुख्य अभिनेता सेहो
1990 इंद्रजालम
1998 कल्लु कोन्डोरु पेन्नु मात्र नाट्य संस्करण [३३९]
2002 ओन्नामन मुख्य अभिनेता सेहो
2007 छोटा मुम्बई
2008 स्वर्णम [३४०]
2009 केरला वर्मा पलस्सी राजा [३४१]
2010 जनकम मुख्य अभिनेता सेहो
2012 दी हिट लिस्ट [३४२]
नमुक्कु पार्क्कन [३४३]
2014 आमयुम मुयलुम [३४४]
2015 एन्नुम एप्पोलुम मुख्य अभिनेता सेहो
पिकेट 43 [३४५]
2017 सी/ओ सायरा बानु आवाजक भूमिका: पीटर जॉर्ज
तियान "समय" केँ आवाज [३४६]
आकाशमित्तई [३४७]
2018 कायकुलम कोचुननी सह अभिनेता
2019 नेयुम ञानुम
100 इयर्स ऑफ क्रिसोस्टम वृत्तचित्र; गिनीज विश्व रिकॉर्ड मे प्रवेश [३४८]
स्ये रा नरसिम्हा रेड्डी मलयालम डब संस्करण [३४९]
2022 पथोन्पथम नूत्तांडु
2023 किंग ऑफ कोथा
2024 गु [३५०]
एआरएम विश्व स्रष्टाक आवाज [३५१]
2026 केडी: दी डेविल मलयालम डब संस्करण
मोहनलालक रंगमंच क्रेडिटक सूची
वर्ष नाटक भूमिका भाषा प्रथम प्रदर्शन आकृति:Ref heading
2001 कर्णभारम कर्ण संस्कृत सिरी फोर्ट ऑडिटोरियम, नई दिल्ली [३५२]
2003 कथायट्टम[lower-alpha १]
  • सूरी नंबूदिरिपाड
  • चंद्रकरन
  • पप्पु
  • इक्कोरन
  • चेम्बन कुंजु
  • मायन
  • अल्लापिचा मोल्लाका
  • दासन
  • भीम
  • वैकम मुहम्मद बशीर
मलयालम सीनेट हॉल, केरल विश्वविद्यालय [३५४]
2008 छायामुखी भीम मलयालम लुलु अंतर्राष्ट्रीय सम्मेलन केंद्र, त्रिशूर [३५५]
माया रावण (बैले) हनुमान (स्वर) अंग्रेजी नेहरू केंद्र, मुंबई [३५६]
2009 द टेम्पेस्ट प्रोस्पेरो मलयालम जोस थॉमस परफॉर्मिंग आर्ट्स सेंटर [३५७]
2010 विक्रमोर्वशीयम पुरुरवा संस्कृत उज्जैन, मध्य प्रदेश [३५८]
2015 नागा सूत्रधार मलयालम पैरिश हॉल, सेंट जॉर्ज चर्च, कालडी [३५९]

पुरस्कार

[सम्पादन करी]
Mohanlal at Rashtrapati Bhavan
मोहनलाल तत्कालीन भारतक राष्ट्रपति राम नाथ कोविन्द सँ पद्मभूषण प्राप्त करैत

लगभग चालीस वर्षक अपन करियरमे, मोहनलाल कें प्रतिस्पर्धात्मक आ मानद दुनू तरहक कतेको पुरस्कार आ सम्मान भेटल छन्हि, जाहिमे पाँचटा राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार, नौ टा केरल राज्य फिल्म पुरस्कार आ फिल्मफेयर पुरस्कार दक्षिण शामिल अछि। कलाक क्षेत्रमे हिनक योगदानक लेल भारत सरकार हिनका 2001 मे भारतक चारिम सर्वोच्च नागरिक सम्मान पद्मश्री आ 2019 मे तेसर सर्वोच्च नागरिक सम्मान पद्मभूषण सँ सम्मानित केलक।[] 2025 मे, भारत सरकार हिनका 71म राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कारमे भारतीय सिनेमाक सर्वोच्च पुरस्कार दादासाहेब फाल्के पुरस्कार सँ सम्मानित केलक।[११] 2010 मे श्री शंकराचार्य संस्कृत विश्वविद्यालय सँ[१७][३६०] आ 2018 मे कालीकट विश्वविद्यालय सँ[३६१] मानद डॉक्टर ऑफ लेटर्स (डी.लिट) क उपाधि प्राप्त केलनि।

2008 मे, भारतीय सेनाक अधिकारीक रूपमे काज केल गेल फिल्म कुरुक्षेत्र (2008) क शूटिंगक समय, मोहनलाल भारतीय प्रादेशिक सेनामे शामिल होबाक इच्छा व्यक्त केने छलाह। मुदा 42 वर्ष सँ अधिक उमर कें पुरुष स्वयंसेवक बलमे शामिल हेबाक पात्र नहि होयबाक कारण हिनका लेल ई संभव नहि भेल।[३६२] 9 जुलाई 2008 कें, तत्कालीन सेना प्रमुख दीपक कपूर द्वारा हिनका मानद लेफ्टिनेंट कर्नल क पद पर प्रादेशिक सेनामे औपचारिक रूप सँ शामिल कैल गेल। ई सम्मान पाबय वाला ओ पहिल अभिनेता छथि।[३६३][३६४] 2012 मे, दक्षिण कोरियाक कुक्कीवॉन द्वारा हिनका तायक्वांडोमे मानद ब्लैक बेल्टक उपाधि देल गेल। ई उपाधि पाबय वाला ओ दक्षिण भारतक पहिल अभिनेता छथि।[३६५][३६६]

मोहनलाल द्वारा प्राप्त पुरस्कारक सूची
2018 मे मोहनलाल
कुल
जीत 150
संदर्भ

मोहनलाल एकटा भारतीय अभिनेता, पार्श्व गायक आ फिल्म निर्माता छथि जे मुख्य रूप सँ मलयालम फिल्मसभमे काज करैत छथि आ ओ 350 सँ अधिक फिल्मसभमे अभिनय केने छथि। हिनका व्यापक रूप सँ भारतीय सिनेमाक इतिहासमे सबसँ प्रभावशाली आ महान अभिनेतासभमे सँ एक मानल जाइत अछि। ओ दुइटा राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार - सर्वश्रेष्ठ अभिनेता, एकटा राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार - विशेष उल्लेख (फीचर फिल्म), एकटा राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार - विशेष जूरी पुरस्कार (फीचर फिल्म) आ निर्माताक रूपमे सर्वश्रेष्ठ फीचर फिल्मक लेल राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार, नौ टा केरल राज्य फिल्म पुरस्कार (जाहिमे छह टा सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक पुरस्कार शामिल अछि), एकटा नंदी पुरस्कार, नौ टा फिल्मफेयर पुरस्कार दक्षिण, दुइटा स्क्रीन पुरस्कार, एकटा अंतर्राष्ट्रीय भारतीय फिल्म अकादमी पुरस्कार, चारिटा दक्षिण भारतीय अंतर्राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार, आ एगारह टा केरल फिल्म क्रिटिक्स एसोसिएशन पुरस्कारक संगे-संग कतेको अन्य पुरस्कार प्राप्त केने छथि।

मोहनलाल 1978 मे रोमांटिक फिल्म मंजिल विरिंजा पूक्कल मे खलनायकक भूमिकाक संग अपन करियरक शुरुआत केलनि। अही तरहक कतेको भूमिका करबाक बाद, ओ 1980 क दशकक मध्य धरि एकटा मुख्य अभिनेताक रूपमे स्थापित भऽ गेलाह। 1986 मे, ओ कॉमेडी ड्रामा टी. पी. बालगोपालन एम. ए. मे अभिनय केलनि, जाहिक लेल ओ सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक केरल राज्य फिल्म पुरस्कार जितलनि। ओही वर्ष कॉमेडी ड्रामा सन्मनस्सुल्लवरक्कु समाधानम मे हिनक अभिनय लेल हिनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेता - मलयालम क फिल्मफेयर पुरस्कार सेहो भेटल छन्हि। ड्रामा फिल्म किरीडम (1989) मे हिनक भूमिका हिनका राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार - विशेष उल्लेख (फीचर फिल्म) दियालक।

1991 मे, ओ म्यूजिकल फिल्म भरतम क निर्माण आ अभिनय केलनि, जे हिनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार दियौलक। 2013 मे भारतीय फिल्म उद्योगक शताब्दीक अवसर पर संकलित "भारतीय सिनेमाक 25 महानतम अभिनय प्रदर्शन" क सूचीमे फोर्ब्स इंडिया हिनक एहि भूमिका कें शामिल केलक। 1997 मे रिलीज भेल हिनक चारिटा फिल्म—चंद्रलेखा, गुरु, ओरु यात्रमोली, आ आराम तंपुरन — हिनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक श्रेणीमे स्क्रीन पुरस्कार दक्षिण दियौलक। ओ ड्रामा फिल्म वानप्रस्थम (1999) क सह-निर्माण आ अभिनय केलनि, कथकली कलाकारक रूपमे हिनक भूमिका हिनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार, केरल राज्य फिल्म पुरस्कार, फिल्मफेयर पुरस्कार दक्षिण, आ केरल फिल्म क्रिटिक्स एसोसिएशन पुरस्कार दियौलक।

मोहनलाल भारतक राष्ट्रपति राम नाथ कोविन्द सँ पद्मभूषण प्राप्त करैत

हिनक बॉलीवुड हिंदी डेब्यू फिल्म कंपनी (2002) कें लेल हिनका फिल्मफेयर पुरस्कार लेल नामांकित कैल गेल छल आ एहि क्राइम ड्रामामे हिनक अभिनय हिनका स्क्रीन पुरस्कार आ अंतर्राष्ट्रीय भारतीय फिल्म अकादमी (IIFA) सर्वश्रेष्ठ सहायक अभिनेता पुरस्कार दियौलक। ओ 2005 क ड्रामा फिल्म तन्मात्रा मे अल्जाइमर बीमारी सँ पीड़ित एकटा मरीजक भूमिका निभेलनि, जाहिक लेल हिनका सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक केरल राज्य फिल्म पुरस्कार आ सर्वश्रेष्ठ अभिनेता - मलयालम क फिल्मफेयर पुरस्कार भेटल छन्हि।

ओ 2011 क रोमांटिक ड्रामा प्रणयम मे एकटा वृद्ध शय्याग्रस्त व्यक्तिक भूमिका निभेलनि। हिनक ई भूमिका हिनका दक्षिण भारतीय अंतर्राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार (SIIMA) सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक पुरस्कार आ केरल फिल्म क्रिटिक्स एसोसिएशन पुरस्कार, एशियानेट फिल्म पुरस्कार, वनिता फिल्म पुरस्कार, आ मातृभूमि फिल्म पुरस्कार सहित अन्य पुरस्कार दियौलक। 2013 मे, ओ थ्रिलर फिल्म दृश्यम मे अभिनय केलनि, जाहिक लेल ओ केरल फिल्म क्रिटिक्स एसोसिएशन सर्वश्रेष्ठ अभिनेताक पुरस्कार प्राप्त केलनि। 2013 मे CNN-IBN द्वारा आयोजित "भारतीय सिनेमाक 100 वर्ष" सर्वेक्षणमे, "भारतक महानतम अभिनेता" क सूचीमे अभिनेतासभक बीच हिनका तेसर स्थान भेटल छल। 2017 मे, जनता गैराज, मुंतिरिवल्लीकल थालिर्कुंबोल, आ पुलिमुरुगन फिल्मसभमे हिनक अभिनय लेल ओ राष्ट्रीय फिल्म पुरस्कार - विशेष जूरी पुरस्कार जितलनि।

अभिनय पुरस्कारक अतिरिक्त, कलाक क्षेत्रमे हिनक योगदानक लेल भारत सरकार हिनका 2001 मे देशक चारिम सर्वोच्च नागरिक सम्मान पद्मश्री आ 2019 मे तेसर सर्वोच्च नागरिक सम्मान पद्मभूषण सँ सम्मानित केलक। 2009 मे भारतीय प्रादेशिक सेना द्वारा हिनका मानद लेफ्टिनेंट कर्नल क रैंक देल गेल। मोहनलाल कें श्री शंकराचार्य संस्कृत विश्वविद्यालय (2010) आ कालीकट विश्वविद्यालय (2018) द्वारा मानद डॉक्टर ऑफ लेटर्स (डी.लिट) क उपाधि देल गेल अछि, एकर अतिरिक्त कतेको अन्य मान्यता सेहो देल गेल अछि।

टिप्पणी

[सम्पादन करी]
  1. कथायट्टम मे, मोहनलाल मलयालम साहित्य सं चुनल गेल दस उपन्यासक दसटा महान चरित्र आ प्रसंगक अभिनय केलनि। ई ओय्यारत्तु चंदू मेनन (इंदुलेखा), सी.वी. रामन पिल्लई (धर्मराजा), एस.के. पोट्टेक्कट्ट (नाडन प्रेमम), तकषी शिवशंकर पिल्लई (चेम्मीन), पी. केशवदेव (ओडयिल निन्नु), वैकम मुहम्मद बशीर, उरूब (उम्माचु), ओ.वी. विजयन (खासक्किंटे इतिहासम), एम. मुकुंदन (मय्यषीप्पुषयुडे तीरंगलिल), आ एम.टी. वासुदेवन नायर (रंडामूषम) द्वारा लिखल गेल अछि।[३५३][३५४]

सन्दर्भ

[सम्पादन करी]
  1. 1 2 24 News (२०२५-०३-२३), പ്രകൃതിയോട് ചേർന്ന് പഴമ കൈവിടാതെ മോഹൻലാലിൻറെ തറവാട് വീട്, YouTube Channel Name, event occurs at 6:13, अन्तिम पहुँच २०२५-०३-२३
  2. Kumar, P. k Ajith (२१ मई २०२०), "On Mohanlal's 60th birthday, remembering 10 of his finest performances", The Hindu (en-INमे), आइएसएसएन 0971-751X, मूलसँ १२ जून २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २८ अगस्त २०२०
  3. 1 2 Kumar, P. k Ajith (२० मई २०२०), "Mohanlal at 60: An actor par excellence", The Hindu (en-INमे), आइएसएसएन 0971-751X, मूलसँ १९ जून २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २८ अगस्त २०२०
  4. "Happy Birthday, Mohanlal: 11 Lesser-Known And Interesting Facts About The Top Malayalam Star", India News, Breaking News, Entertainment News | India.com (अङ्ग्रेजीमे), २१ मई २०२०, मूलसँ ९ जून २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २८ अगस्त २०२०
  5. "'The complete actor' is not just a sobriquet, but Mohanlal's legacy", The Indian Express (अङ्ग्रेजीमे), २१ मई २०२२, मूलसँ २१ मई २०२२ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ मई २०२२
  6. "Padma Awards", Ministry of Home Affairs, Government of India, २०१५, मूलसँ १५ अक्टुबर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ जुलाई २०१५
  7. 1 2 "Mohanlal conferred with Padma Bhushan", The New Indian Express, २५ जनवरी २०१९, मूलसँ २६ जनवरी २०१९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ जनवरी २०१९
  8. "Malayalam superstar Mohanlal joins Territorial Army", Hindustan Times (अङ्ग्रेजीमे), ९ जुलाई २००९, मूलसँ २५ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ जुलाई २०२१
  9. "Mohanlal enters Territorial Army training unit", The New Indian Express, मूलसँ २५ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ जुलाई २०२१
  10. "100 Years of Cinema: The men who changed the face of Indian films", News18 (अङ्ग्रेजीमे), मूलसँ ८ जनवरी २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ जनवरी २०२३
  11. 1 2 "Malayalam actor Mohanlal to be conferred Dadasaheb Phalke Award for 2023", The Hindu (en-INमे), २० सितम्बर २०२५, मूलसँ २० सितम्बर २०२५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० सितम्बर २०२५
  12. "Mohanlal honoured with Dadasaheb Phalke award at 71st National Film Awards ceremony" (अङ्ग्रेजीमे), The New Indian Express, २३ सितम्बर २०२५, मूलसँ २४ सितम्बर २०२५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २४ सितम्बर २०२५
  13. 1 2 Warrier, Shobha, "25 years, 25 landmarks", Rediff.com, मूलसँ २१ जुलाई २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ जुलाई २०२०
  14. "I have nothing to prove in Bollywood: Mohanlal", Deccan Herald, Press Trust of India, १७ अप्रैल २०१२, मूलसँ १३ जनवरी २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ जनवरी २०१७
  15. Khan, Ujala Ali (१४ सितम्बर २०१३), "Reigning southern stars", The National, मूलसँ १३ जनवरी २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ जनवरी २०१७
  16. Rajpal, Roktim (२१ मई २०१५), "Mohanlal turns 55: 8 performances that prove he is the most bankable, successful star of Indian cinema", News18, मूलसँ १३ जनवरी २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ जनवरी २०१७
  17. 1 2 "Mohanlal, Pookutty get D.Litt.", The Hindu (Chennai, India), १७ मार्च २०१०, मूलसँ ११ जून २०१० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १८ मई २०१०
  18. "Calicut University confers D.Litt on Mohanlal, P.T.Usha", Business Standard India, २९ जनवरी २०१८, मूलसँ २९ जनवरी २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ जनवरी २०१८
  19. Express News Service (२६ अप्रैल २०२०), "Mohanlal donates robot for fighting Covid-19", The New Indian Express, मूलसँ २१ जुलाई २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ जुलाई २०२०
  20. "ViswaSanthi Foundation", www.viswasanthifoundation.com, मूलसँ १६ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ जुलाई २०२१
  21. "Mohanlal launches project to raise aid for children's heart surgeries", Mathrubhumi, ६ अगस्त २०१९, मूलसँ २१ जुलाई २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ जुलाई २०२०
  22. President of India (२२ मार्च २०१९), "President Kovind presents Padma Bhushan to Mohanlal", YouTube, President of India, मूलसँ २९ सितम्बर २०२२ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ सितम्बर २०२२
  23. "തനിക്ക് ജാതിവാൽ ഇല്ലാത്തതിന് കാരണം പറഞ്ഞ് മോഹൻലാൽ" [Mohanlal explains the reason for not having a caste surname], Madhyamam (मलयालममे), २५ अगस्त २०२०, मूलसँ २९ सितम्बर २०२२ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ सितम्बर २०२२
  24. Mohanlal Birth Place सङ्ग्रहित २५ अप्रैल २०१७ वेब्याक मेसिन. Manoramaonline.com (22 April 2017). Retrieved on 24 July 2017.
  25. "Happy Birthday Mohanlal: The South Indian Superstar's Health Mantra", NDTV, २१ मई २०१७, मूलसँ २३ दिसम्बर २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २३ दिसम्बर २०१७
  26. "മോഹന്‍ലാലിന്റെ സഹോദരന്‍ അന്തരിച്ചു", २३ अगस्त २०००।
  27. Entertainment, Art &, "Mohanlal Biography", LIFESTYLE LOUNGE, iloveindia.com., मूलसँ २१ अक्टुबर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१५
  28. .com, Mohanlalonline, "LAL'S BIOGRAPHY", Mohanlalonline.com, मूलसँ ५ जनवरी २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१५
  29. "Kerala / Thiruvananthapuram News : Centenary celebrations of Model School inaugurated", The Hindu (Chennai, India), २५ मई २००९, मूलसँ ३० मई २००९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ सितम्बर २०१३
  30. Prakash, Asha (२५ अक्टुबर २०१२), "After SRK, Mohanlal to get a Taekwondo blackbelt", The Times of India, मूलसँ ४ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ अक्टुबर २०१४
  31. The Cue (२५ अगस्त २०२०), "'ആദ്യം നല്‍കാന്‍ ഉദ്ദേശിച്ച പേര് റോഷന്‍ ലാല്‍, പേരിനൊപ്പം ജാതി വേണ്ടെന്നത് അച്ഛന്റെ തീരുമാനം'; മോഹന്‍ലാല്‍" (मलयालममे), The Cue, मूलसँ २९ सितम्बर २०२२ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ सितम्बर २०२२
  32. Jose, D. (१३ मार्च २००१), "Mohanlal's new obsession", Rediff.com, मूलसँ १५ फरबरी २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ सितम्बर २०१३
  33. 1 2 सन्दर्भ त्रुटि: अमान्य <ref> टैग; "rd" नामक संदर्भों के लिए कोई टेक्स्ट प्रदान नहीं किया गया है
  34. "Document for rejuvenating Malayalam to be released", The Hindu, २८ अक्टुबर २००३, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित।
  35. "Mohanlal to enact characters from Malayalam literature", The Hindu Business Line, ४ दिसम्बर २००४, मूलसँ ७ जून २००९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ९ दिसम्बर २०१६
  36. Santhosh, K. (१३ मार्च २००८), "Mirroring the pangs of love", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१६
  37. Kumar, P. K. Ajith (२० दिसम्बर २००९), "'Chayamukhi' to be staged today", The Hindu, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३ फरबरी २०१५
  38. Varma, Sivadas (१२ मई २००९), "Mayaravan unveiled", The New Indian Express, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१६
  39. "Cult Lalisom Set to Rock Lalettan Fans", The New Indian Express, Express News Service, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित।
  40. Koshy, Sneha Mary (३ फरबरी २०१५), "Under Social Media Pressure, Actor Mohanlal Offers to Return National Games Performance Fee", NDTV, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ फरबरी २०१५
  41. "Govt rejects Mohanlal's offer to return money", The Hindu, Press Trust of India, ४ फरबरी २०१५, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ फरबरी २०१५
  42. "Lalisom fiasco: Mohanlal refuses to take back remuneration of Rs 1.63 crore", Daily News and Analysis, Press Trust of India, ७ फरबरी २०१५, मूलसँ ४ दिसम्बर २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २३ जुलाई २०१७
  43. Kallungal, Dhinesh (८ अगस्त २०१५), "Mohanlal, Mukesh to Set Stage Afire with 'Naga'", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१६
  44. "Mohanlal joins AIDS awareness drive", The Hindu, १३ मार्च २००७, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३० अक्टुबर २०१०
  45. 1 2 "Mohanlal may bid for IPL team", The Times of India, Press Trust of India, ३१ अक्टुबर २००९, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ अक्टुबर २००९
  46. "Mohanlal to be khadi goodwill ambassador", The Hindu, ३ मार्च २०१०, मूलसँ १० दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ दिसम्बर २०१६
  47. "Actor Mohanlal goodwill ambassador of 'Subhayatra' drive", Business Standard, Press Trust of India, ६ जुलाई २०१५, मूलसँ ७ मई २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१६
  48. James, Anu (२८ सितम्बर २०१६), "Pinarayi Vijayan introduces Mohanlal as goodwill ambassador of Mrithasanjeevani programme in Kerala", International Business Times, मूलसँ १० दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१६
  49. "Mohanlal to be ambassador of TB eradication drive", The Indian Express, २२ जनवरी २०२१, मूलसँ २२ जनवरी २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २७ जनवरी २०२१
  50. Radhakrishnan, M. G. (४ मार्च २०१०), "Sniping superstars", India Today, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ मई २०१२
  51. Shoba, V. (३ अगस्त २०१४), "Tamil Wrap Star", The Indian Express, मूलसँ २० दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ दिसम्बर २०१६
  52. "Tata tea relaunches Kannan Devan in Kerala", The Hindu Business Line, १७ सितम्बर २०१४, अन्तिम पहुँच १२ दिसम्बर २०१६
  53. "LG eyes 19K-cr sales turnover", India Today, Press Trust of India, ७ जुलाई २०१०, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ सितम्बर २०१३
  54. "Manappuram to take QIP route to raise Rs 1,000 crore", The Economic Times, ET Bureau, १९ अगस्त २०१०, मूलसँ ११ अक्टुबर २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ दिसम्बर २०१६
  55. Sathish, V. M. (१ मई २०१३), "Doctors slam Mohanlal's 'cholesterol-free' oil", Emirates 24/7, मूलसँ २० दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ दिसम्बर २०१६
  56. "Mohanlal roped in as Tata Sky brand ambassador", Business Standard, Press Trust of India, ९ सितम्बर २०१३, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ दिसम्बर २०१६
  57. "Kochi to turn marathon city", The Hindu, १८ नवम्बर २०१३, मूलसँ ३० अगस्त २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ दिसम्बर २०१६
  58. "Harbhajan, Mohanlal to be brand ambassadors for Kochi Marathon", Business Standard, Press Trust of India, २३ सितम्बर २०१४, मूलसँ २० दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ दिसम्बर २०१६
  59. "Hotstar campaign to reach out to market in South", The Hindu Business Line, १३ मई २०१६, मूलसँ १६ सितम्बर २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ दिसम्बर २०१६
  60. "Mohanlal takes on volleyball for army", The Times of India, मूलसँ २ जून २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ फरबरी २०१८
  61. "കെഎസ്ആർടിസി പരസ്യത്തിൽ അഭിനയിക്കാൻ മോഹൻലാൽ എത്ര രൂപ വാങ്ങി? തുറന്നുപറഞ്ഞ് ഗണേശ് കുമാർ", Kerala Kaumudi, ६ मार्च २०२६, अन्तिम पहुँच ७ मार्च २०२६
  62. "When Mammootty And Mohanlal Produced Films For Each Other!", filmibeat.com (अङ्ग्रेजीमे), २ अगस्त २०१६, मूलसँ १६ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० जुलाई २०२१
  63. "Mammootty owned a production house with Mohanlal!", The Times of India, मूलसँ ६ जुलाई २०२२ मे सङ्ग्रहित।
  64. Moviebuzz (१३ मार्च २००९), "No MG for Mohanlal!", Sify, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ दिसम्बर २०१५
  65. "Mohanlal's Vismayas Max Studio taken over by Aries group", The Indian Express, Indo-Asian News Service, ११ जुलाई २०१४, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ जुलाई २०१४
  66. Tejaswi, Mini Joseph (८ दिसम्बर २००७), "Mohanlal sells Taste Buds to Eastern group", The Times of India, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ मई २००९
  67. Chibber, Mini Anthikad (८ अप्रैल २००६), "Stirring it up with Mohanlal", The Hindu, मूलसँ १३ जनवरी २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ जनवरी २०१७
  68. Nair, R. Madhavan (१० नवम्बर २००६), "Colourful feast for the eyes", The Hindu, मूलसँ ६ जनवरी २०२४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ जनवरी २०१७
  69. Bloomberg (२१ अगस्त १९९२), "V. Mohanlal: Executive Profile & Biography", Bloomberg L.P., मूलसँ १६ जनवरी २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ जनवरी २०१७
  70. Ravindran, Nirmala (३ अप्रैल २००९), "Creativity at a new address", India Today, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ मई २०१२
  71. Hatfield, Jessica (६ अप्रैल २०१४), "Clenergen India Private Limited Appoints Mohanlal As Its Non-Executive Director" (Press release), United States: Clenergen India, Free Press Release, मूलसँ ११ अक्टुबर २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ मई २०१४
  72. "Kerala's dream to have IPL team suffers reversal", The Times of India, Press Trust of India, ५ मार्च २०१०, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० मार्च २०१०
  73. Official site — Kerala Strikers[dead link]
  74. "Mohanlal as escape artist!", India Times, मूलसँ १ सितम्बर २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ नवम्बर २०१९
  75. "Mohanlal gives up his shot at magic", Daily News and Analysis, Press Trust of India, २३ अप्रैल २००८, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ नवम्बर २०१४
  76. "Mohanlal plans daredevil stunt, magicians frown", CNN-News18, २१ अप्रैल २००८, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ मई २०१२
  77. "Mohanlal wilts under pressure, withdraws from stunt act", Hindustan Times, Indo-Asian News Service, २४ अप्रैल २००८, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ मई २००९
  78. reporter (१८ अप्रैल २००८), "'Escape act a big challenge'", The Hindu, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ नवम्बर २०१४
  79. "Actor Mohanlal's stint with magic", Hindustan Times, Indo-Asian News Service, ११ अप्रैल २००८, मूलसँ ८ नवम्बर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ नवम्बर २०१४
  80. "Actor Turns Magician at Magic Planet's Inaugural", The New Indian Express, Express News Service, १ नवम्बर २०१४, मूलसँ ५ दिसम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ नवम्बर २०१४
  81. 1 2 सन्दर्भ त्रुटि: अमान्य <ref> टैग; "ndtvgoodtimes" नामक संदर्भों के लिए कोई टेक्स्ट प्रदान नहीं किया गया है
  82. 1 2 "In for the long haul", The Hindu (Chennai), १९ फरबरी २००६, मूलसँ ८ दिसम्बर २०११ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २८ मई २०११
  83. 1 2 Ram Gopal Varma ki.. Aag! सङ्ग्रहित १२ अगस्त २०१८ वेब्याक मेसिन. Indiatimes.com. August 2007. Retrieved on 6 May 2012.
  84. "Rare Honour: Mohanlal joins Territorial Army", The Hindu (Chennai), मूलसँ ९ अगस्त २०११ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ मई २०११
  85. The Hindu : New action hero? सङ्ग्रहित २९ नवम्बर २०१० वेब्याक मेसिन (23 June 2003)
  86. "Lalettan to grace small screen", Deccan Chronicle, ३ जुलाई २०१७, मूलसँ २२ जुलाई २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २३ जनवरी २०१९
  87. सन्दर्भ त्रुटि: अमान्य <ref> टैग; "rd2" नामक संदर्भों के लिए कोई टेक्स्ट प्रदान नहीं किया गया है
  88. List of Reader's Digest's India's Most Trusted (To go with Abdul Kalam, Ratan Tata are India's most trusted: Survey) सङ्ग्रहित १६ अगस्त २०१२ वेब्याक मेसिन. Sify.com (2 March 2010). Retrieved on 6 May 2012.
  89. "Lal salaam!", The Hindu (Chennai), १८ सितम्बर २००३, मूलसँ १ अप्रैल २००८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ मई २०११
  90. "Mohanlal is India's pride, Kerala's treasure: Vijay to Dhanush, best quotes by Tamil actors on the Malayalam superstar. Rajinikanth, Suriya and more...", The New Indian Express, २० मई २०२०, मूलसँ ३ जून २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ७ सितम्बर २०२१
  91. "Mohanlal is the greatest actor we have in our country: Suriya on his 'Kaappaan' co-star", The New Indian Express, २० सितम्बर २०१९, मूलसँ ९ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ जुलाई २०२१
  92. "My admiration increases: Amitabh Bachchan after watching the trailer of Mohanlal's Marakkar", The Times of India (अङ्ग्रेजीमे), मूलसँ ९ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ जुलाई २०२१
  93. "Down memory lane", The Hindu (Chennai), २१ अगस्त २००३, मूलसँ २९ नवम्बर २०१० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ मई २०११
  94. "Showtime", The Hindu (Chennai), २२ दिसम्बर २००३, मूलसँ २५ सितम्बर २००९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ मई २०११
  95. "Mammootty and Mohan Lal emerge as unprecedented superstars of Malayalam films", ३१ दिसम्बर १९८८, मूलसँ १८ सितम्बर २०१९ मे सङ्ग्रहित।
  96. The Hindu : Entertainment Thiruvananthapuram / Cinema : Whither the heroine? सङ्ग्रहित २८ सितम्बर २०१३ वेब्याक मेसिन (9 December 2005)
  97. T. N. Gopakumar Malayalam Cinema Faces a Threat सङ्ग्रहित २५ जुलाई २०११ वेब्याक मेसिन
  98. The Hindu : Entertainment Thiruvananthapuram : Boom year for Mollywood सङ्ग्रहित २१ सितम्बर २००७ वेब्याक मेसिन (30 December 2005)
  99. Mary, John (१५ फरबरी २००७), "Trouble brews over alcohol ads", BBC News, मूलसँ २५ मई २०११ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ मई २०११
  100. "Superstar Mohanlal booked for possessing elephant tusk", The Times of India, १५ जून २०१२।
  101. K. P., Bhavadas (२२ जनवरी २०१४), "Court wonders whether the elephant tusk case is for publicity.", Metromatinee, Metromatinee, मूलसँ ५ जनवरी २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१५
  102. 1 2 3 4 "Are petitions against Mohanlal aimed at publicity, asks HC", The Times of India, २१ जनवरी २०१४, मूलसँ ३१ जनवरी २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१५
  103. 1 2 3 4 "Tusk seizure case: court rules out graft", The Hindu, १९ जून २०१३, मूलसँ २ जुलाई २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० मई २०२३
  104. Prasad, Shishir; Ramanath, N. S.; Mitter, Sohini (२७ अप्रैल २०१३), "25 Greatest Acting Performances of Indian Cinema", Forbes India
  105. "100 Greatest Performances of the Decade", Film Companion (अङ्ग्रेजीमे), मूलसँ १९ दिसम्बर २०१९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १४ नवम्बर २०२०
  106. "Deepika Padukone, Shah Rukh Khan Top IMDb's List of Most Viewed Indian Stars", Variety, २९ मई २०२४, मूलसँ २२ नवम्बर २०२४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ अगस्त २०२४
  107. Actor-producer K Balaji passes away सङ्ग्रहित ९ जनवरी २०१४ वेब्याक मेसिन. Sify.com (3 May 2009). Retrieved on 6 May 2012.
  108. 1 2 Movies: Introducing Mohanlal's son-Pranav सङ्ग्रहित १७ अक्टुबर २०१० वेब्याक मेसिन. Rediff.com (13 April 2002). Retrieved on 6 May 2012.
  109. "Welcome to actor Mohanlal's home!", Malayala Manorama, २८ जून २०१८, मूलसँ २७ जनवरी २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ दिसम्बर २०२०
  110. "Beans, tomato, lettuce fill Mohanlal's organic farm at his Elamakkara house", The Times of India, २९ सितम्बर २०२०, मूलसँ ५ जनवरी २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ दिसम्बर २०२०
  111. "Actor Mohanlal's new luxury duplex flat in Kochi is magnificent", Malayala Manorama, ८ जुलाई २०२२, अन्तिम पहुँच ९ मार्च २०२५
  112. "Income Tax officials search Mohanlal's residence", Rediff (अङ्ग्रेजीमे), मूलसँ २ अगस्त २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ अगस्त २०२१
  113. "Malayalam matinee idol Mohanlal buying apartment in world's tallest tower, Burj Khalifa", The Economic Times, २७ मई २०११, मूलसँ २२ जुलाई २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ जुलाई २०१८
  114. "Stirring it up with Mohanlal", The Hindu (Chennai, India), ८ अप्रैल २००६, मूलसँ २७ नवम्बर २००७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ मई २०११
  115. "Mohanlal about Pranav Mohanlal's perspectives about spirituality", onlookersmedia.in, मूलसँ ४ अप्रैल २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ९ अप्रैल २०१७
  116. "Rare Honour: Mohanlal joins Territorial Army", The Hindu (Chennai), मूलसँ ९ अगस्त २०११ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ मई २०११
  117. The Hindu : New action hero? सङ्ग्रहित २९ नवम्बर २०१० वेब्याक मेसिन (23 June 2003)
  118. "Lalettan to grace small screen", Deccan Chronicle, ३ जुलाई २०१७, मूलसँ २२ जुलाई २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २३ जनवरी २०१९
  119. List of Reader's Digest's India's Most Trusted (To go with Abdul Kalam, Ratan Tata are India's most trusted: Survey) सङ्ग्रहित १६ अगस्त २०१२ वेब्याक मेसिन. Sify.com (2 March 2010). Retrieved on 6 May 2012.
  120. "Lal salaam!", The Hindu (Chennai), १८ सितम्बर २००३, मूलसँ १ अप्रैल २००८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ मई २०११
  121. "Mohanlal is India's pride, Kerala's treasure: Vijay to Dhanush, best quotes by Tamil actors on the Malayalam superstar. Rajinikanth, Suriya and more...", The New Indian Express, २० मई २०२०, मूलसँ ३ जून २०२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ७ सितम्बर २०२१
  122. "Mohanlal is the greatest actor we have in our country: Suriya on his 'Kaappaan' co-star", The New Indian Express, २० सितम्बर २०१९, मूलसँ ९ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ जुलाई २०२१
  123. "My admiration increases: Amitabh Bachchan after watching the trailer of Mohanlal's Marakkar", The Times of India (अङ्ग्रेजीमे), मूलसँ ९ जुलाई २०२१ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ जुलाई २०२१
  124. "Down memory lane", The Hindu (Chennai), २१ अगस्त २००३, मूलसँ २९ नवम्बर २०१० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ मई २०११
  125. "Showtime", The Hindu (Chennai), २२ दिसम्बर २००३, मूलसँ २५ सितम्बर २००९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ मई २०११
  126. "Mammootty and Mohan Lal emerge as unprecedented superstars of Malayalam films", ३१ दिसम्बर १९८८, मूलसँ १८ सितम्बर २०१९ मे सङ्ग्रहित।
  127. The Hindu : Entertainment Thiruvananthapuram / Cinema : Whither the heroine? सङ्ग्रहित २८ सितम्बर २०१३ वेब्याक मेसिन (9 December 2005)
  128. T. N. Gopakumar Malayalam Cinema Faces a Threat सङ्ग्रहित २५ जुलाई २०११ वेब्याक मेसिन
  129. The Hindu : Entertainment Thiruvananthapuram : Boom year for Mollywood सङ्ग्रहित २१ सितम्बर २००७ वेब्याक मेसिन (30 December 2005)
  130. Mary, John (१५ फरबरी २००७), "Trouble brews over alcohol ads", BBC News, मूलसँ २५ मई २०११ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ मई २०११
  131. "Superstar Mohanlal booked for possessing elephant tusk", The Times of India, १५ जून २०१२।
  132. K. P., Bhavadas (२२ जनवरी २०१४), "Court wonders whether the elephant tusk case is for publicity.", Metromatinee, Metromatinee, मूलसँ ५ जनवरी २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१५
  133. Prasad, Shishir; Ramanath, N. S.; Mitter, Sohini (२७ अप्रैल २०१३), "25 Greatest Acting Performances of Indian Cinema", Forbes India, अन्तिम पहुँच ११ जनवरी २०१७
  134. "100 Greatest Performances of the Decade", Film Companion (अङ्ग्रेजीमे), मूलसँ १९ दिसम्बर २०१९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १४ नवम्बर २०२०
  135. "Deepika Padukone, Shah Rukh Khan Top IMDb's List of Most Viewed Indian Stars", Variety, २९ मई २०२४, मूलसँ २२ नवम्बर २०२४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ अगस्त २०२४
  136. Warrier, Shobha (४ अप्रैल १९९७), "I celebrate whether a film is a hit or a flop", Rediff.com, मूलसँ ७ नवम्बर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २७ मार्च २०१६
  137. "Bigg Boss Malayalam: Mohanlal is super excited to host the show", The Times of India, १६ मई २०१८, अन्तिम पहुँच १४ जून २०११
  138. Warrier, Shobha (४ अप्रैल १९९७), "I celebrate whether a film is a hit or a flop", Rediff.com, मूलसँ ७ नवम्बर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २७ मार्च २०१६
  139. 1 2 James, Anu (२१ मई २०१५), "Mohanlal Turns 55; Notable Facts about 'the Complete Actor' [PHOTOS]", International Business Times, मूलसँ २३ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ जनवरी २०१६
  140. Warrier, Shobha (३ सितम्बर २००३), "Life is not about acting alone", Rediff.com, मूलसँ १६ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ जनवरी २०१६
  141. 1 2 Ranjitha (१ सितम्बर १९९८), "Team of 48", Rediff.com, मूलसँ १८ मार्च २००४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ जनवरी २०१६
  142. Moviebuzz (Sify) (१४ मई २०१३), "Mohanlal & Poornima are together again!", Sify, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ जनवरी २०१६
  143. Menon, Neelima (२३ जुलाई २०१९), "Can Mohanlal And Mammootty Keep Up With New-Gen Malayalam Films?", HuffPost, अन्तिम पहुँच २३ जुलाई २०१९
  144. 1 2 3 Warrier, Shobha (३ सितम्बर २००३), "25 years, 25 landmarks", Rediff.com, मूलसँ २१ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ जनवरी २०१६
  145. Times News Network (१२ मई २००७), "Priyan's remake Darshan", The Economic Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ जनवरी २०१६
  146. 1 2 Kumar, P. K. Ajith (१९ जुलाई २०१३), "MT film being retold", The Hindu, मूलसँ ३१ अगस्त २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  147. N, Sethumadhavan (२६ जुलाई २०१५), "In Search of Greener Pastures", Bangalore Mirror, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ दिसम्बर २०१५
  148. Vasudevan, Aishwarya (१० जनवरी २०१२), "Prithviraj: Lesser known facts", The Times of India, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ४ जनवरी २०१६
  149. PTI (१९ अप्रैल २०१२), "Will do a Hindi film only if it's irresistible: Mohanlal", Firstpost, मूलसँ ४ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ४ मार्च २०१६
  150. Onmanorama Desk (१८ जून २०१५), "Sagar Alias Jacky: Mohanlal joins Dubsmash craze", Malayala Manorama, मूलसँ १३ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ मार्च २०१६
  151. 1 2 "Milestones in Mohanlal's career", Sify, २१ मई २००५, मूलसँ ४ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१६
  152. Warrier, Shobha (२० अप्रैल २०१२), "Special: The A-Z of Malayalam cinema", Rediff.com, मूलसँ १९ अक्टुबर २०१३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ५ जनवरी २०१६
  153. Vasudevan, Aishwarya (२४ जुलाई २०१५), "Musical hits of Malayalam film industry", The Times of India, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २४ जनवरी २०१६
  154. Prasad, Shishir; Ramnath, N.S.; Mitter, Sohini (२७ अप्रैल २०१३), "Forbes India Magazine – 25 Greatest Acting Performances of Indian Cinema", Forbes India, मूलसँ १२ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २४ जनवरी २०१६
  155. IBN LIVE (२३ सितम्बर २०१२), "From 'Saaransh' to 'Barfi': India's past Oscar entries in Foreign Language Film category", IBN Live, मूलसँ २३ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ फरबरी २०१६
  156. Srinivasan, Pavithra (१४ जून २०१०), "Mohanlal in Iruvar", Rediff.com, मूलसँ ६ नवम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ७ फरबरी २०१६
  157. Dhingra, Manisha (१४ मई २०१४), "The History of India at Cannes", NDTV, मूलसँ १२ सितम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ७ फरबरी २०१६
  158. Vikram, Raj (२१ अक्टुबर २०१४), "'Narasimham' to return after 15 years.", मूलसँ ७ जनवरी २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  159. Viswanath, Chandrakanth (२० जनवरी २०१६), "Battle for the Lone", The New Indian Express, मूलसँ १५ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  160. Press Trust Of India (१७ अप्रैल २०१२), "I have nothing to prove in Bollywood: Mohanlal", NDTV, मूलसँ १५ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  161. Rajpal, Ryoktim (२१ मई २०१५), "Happy birthday Mohanlal: 7 relatively unknown facts about the megastar's life", IBN Live, मूलसँ २८ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  162. Jayan, T.V. (९ मार्च २०१४), "Actors live between the two worlds of 'action' and 'cut'", The Telegraph (India), मूलसँ ८ जुलाई २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ जनवरी २०१६
  163. Sai Kiran, K. P. (२० अक्टुबर २००९), "Lt Col Mohanlal makes his mark in Territorial Army", The New Indian Express (New Delhi), मूलसँ १५ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  164. V. P, Nicy (७ अक्टुबर २०१४), "Shaji Kailas Confirms Next Film with Mohanlal and Mammootty", International Business Times, मूलसँ १६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  165. James, Anu (९ सितम्बर २०१५), "'Drishyam' Director Jeethu Joseph Says He Was Unhappy with Mohanlal Starrer's Hindi Remake Cast", International Business Times, मूलसँ १६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ८ फरबरी २०१६
  166. Pillai, Radhika C (२१ दिसम्बर २०१३), "Mollywood praises Mohanlal for Drishyam's success", The Times of India, मूलसँ ४ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ४ मार्च २०१६
  167. Viswanath, Chandrakanth (७ नवम्बर २०१६), "Mohanlal's Pulimurugan breaches the Rs 100 crore mark", The New Indian Express, मूलसँ ११ नवम्बर २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ नवम्बर २०१६
  168. "Kerala Box Office: Mohanlal's L2 Empuraan plummets with OTT premiere; likely to end theatrical run behind Tovino Thomas starrer 2018", Pinkvilla (अङ्ग्रेजीमे), २६ अप्रैल २०२५, अन्तिम पहुँच २८ अप्रैल २०२५
  169. Sawlani, Kush (१४ मई २०२५), "Top 5 Indian Films Of 2025 At The Worldwide Box Office So Far: Chhaava reigns supreme; L2 Empuraan and others follow suit", Pinkvilla, अन्तिम पहुँच १४ मई २०२५
  170. Express News Service (२४ अप्रैल २०१२), "The Camera that Captured a Star", The New Indian Express, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  171. ഭാനുപ്രകാശ് (१६ नवम्बर २०१७), "സംഘട്ടനരംഗങ്ങള്‍ക്ക് ഇറങ്ങുമ്പോള്‍ ജയൻ കൊടുത്ത ആ ഉപദേശമാണ് ഇപ്പോഴും മോഹന്‍ലാലിന്റെ മനസ്സില്‍" (मलयालममे)।
  172. Hindu (२१ जुलाई २०११), "They set the trend...", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  173. Sidhardhan, Sanjith (१३ जून २०१२), "Mohanlal, Kunchacko to team up", The Times of India
  174. 1 2 3 4 5 6 7 8 മാത്യു ആർത്താറ്റ്, മനോജ് (१९ जुलाई २०१४), "മായാത്ത ശശികല", Mathrubhumi, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  175. Kumar, P. K. AJITH (८ जनवरी २०१५), "A fan's tribute to a legend", The Hindu, मूलसँ २७ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  176. Roshith, Sivalakshmi (१४ मार्च २०१४), "'Maash was a God-gifted Musician'", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  177. ഹരികൃഷ്ണൻ [Harikrishnan], ജി. [G.] (३ दिसम्बर २०१५), [A Broken heart, tireless stories] |trans-title= |title= आवश्यक (सहायता) (मलयालममे), Mangalam Publications, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  178. Santhosh, K. (१९ अगस्त २०११), "Music director Johnson passes away", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  179. Pradeep, K. (२ मार्च २००७), "Artistic director", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  180. Pillai, Sreedhar (१६ अक्टुबर २०१३), "Padayottam set to be the biggest thing in films in south India", India Today, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  181. Mathrubhumi (२ दिसम्बर २०१५), "തിരക്കഥാകൃത്ത് ആലപ്പി ഷെരീഫ് അന്തരിച്ചു", Mathrubhumi, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  182. 1 2 K, Aswathy (१ जनवरी २०१५), "Back to Where He Belongs", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  183. TNM staff (१९ जून २०१७), "Not just Sukumara Kurup: 6 spine-chilling real-life murders have inspired Malayalam films", The News Minute, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  184. Hindu (२३ नवम्बर २०१५), "TV programme listings (23/11/2015)", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  185. Hindu (१ अक्टुबर २००४), "Actor Shivaji dead", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  186. Vijayakumar, B. (२१ नवम्बर २०१५), "Sree Ayyappanum Vavarum: 1982", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३० दिसम्बर २०१५
  187. Soman, Deepa (२६ मार्च २०१५), "I like to believe I am young: Sathyan Anthikad", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  188. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Manoramaonline (२१ मई २०११), "Manorama Online. Metro Manorama. Lal Vasantham", Malayala Manorama, मूलसँ २३ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  189. Kumar, P. K. Ajith (२६ जून २०१०), "The circle of life", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  190. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Manoramaonline (२१ मई २०११), "Mohanlal Birthday:Filmography", Malayala Manorama, मूलसँ ६ अगस्त २०११ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २३ फरबरी २०१६
  191. 1 2 "The Priyan you never knew", Deepika, ११ अक्टुबर २०१६, मूलसँ ३० नवम्बर २०१७ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३० नवम्बर २०१७ |dead-url= प्यारामिटर ग्रहण नहि कएल (सहायता)
  192. Nair, Unni R (२५ मार्च २०११), "Malayalam Cinema's THREE Team UP", The Indian Express, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  193. Kumar, S. R. Ashok (२७ नवम्बर २०१०), "Grill Mill: Seema", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  194. Kumar, P. K. Ajith (११ अगस्त २०११), "Back in action", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  195. Viswanath, Chandrakanth (३ दिसम्बर २०१५), "'Avalude Ravukal' was a Turning Point in Sheriff's Career", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  196. Hindu (१४ सितम्बर २०१५), "TV programme listings (14/09/2015)", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  197. Naha, Abdul Latheef (३० नवम्बर २००३), "Multifaceted film-maker", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  198. 1 2 3 4 5 6 Vikram, Raj (१९ अप्रैल २०१५), "When Mammootty and Mohanlal unite!", Metromatinee.com, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  199. Venkiteswaran, C. S (१३ सितम्बर २०१२), "Madhavan Nair: An actor for all seasons", The Hindu, मूलसँ १३ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  200. Nagarajan, Saraswathy (६ अगस्त २०१५), "Frankly speaking...", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  201. Pillai, Sreedhar (१७ जुलाई २०१३), "Poor patchwork", India Today, मूलसँ ६ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  202. Manmadhan, Prema (५ दिसम्बर २०१०), "He loves courting risks", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  203. Staff Reporter (१० सितम्बर २००८), "Film-maker P.N. Menon dead", The Hindu, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  204. Indo-Asian News Service (१७ जुलाई २०१४), "Ace film director Sasikumar dead", India Today, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  205. Nagarajan, Saraswathy (३१ मार्च २०१२), "Master of political thrillers", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  206. Nambidi, Parvathy (२ अक्टुबर २०१४), "A Tale of Innocence", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  207. Kumar, P. K. Ajith (१२ मार्च २०१४), "Of MBS, melodies, memories...", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  208. "മമ്മൂട്ടി -ആരുമറിയാത്ത 45 കാര്യങ്ങള്‍", Mathrubhumi (मलयालममे), ७ जुलाई २०१६, अन्तिम पहुँच ३० नवम्बर २०१७
  209. Pradeep, K. (१६ जुलाई २००९), "Tall and handsome 'bad man'", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  210. Kumar, P. K. Ajith (२६ सितम्बर २०१४), "Screenplays for ever", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  211. Times News Network (१२ मई २००७), "Priyan's remake Darshan", Economic Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  212. Menon, Neelima (३१ मई २००९), "One's own copycat", The New Indian Express, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  213. Sidhardhan, Sanjith (८ सितम्बर २०११), "Mashups in Mollywood!", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  214. Ramachandran, Mythily (१५ अप्रैल २०१५), "Mani Ratnam's 'O Kadhal Kanmani' out on Friday", Gulf News, मूलसँ २३ नवम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  215. DC (२० फरबरी २०१४), "സംഗീത സംവിധയകാൻ രഘുകുമാർ അന്ധരിച്ചു", DC Books, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  216. Hindu (११ जून २०१४), "TV programme listings (11/06/2014)", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  217. James, Anu (१ मार्च २०१६), "After Rajesh Pillai, director Mohanroop of 1984 'Vetta' fame passes away", International Business Times, मूलसँ १ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ मार्च २०१६
  218. Kumar, P. K. Ajith (२५ अप्रैल २०१३), "Architect of blockbusters", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  219. Staff Reporter (२४ अप्रैल २०१०), "Actor Sreenath found dead in hotel", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  220. MetroMatinee (२५ सितम्बर १९८४), "Aduthaduthu", Metromatinee.com, मूलसँ २३ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  221. പ്രകാശ്, ഭാനു (७ जून २०१३), ['Good evening, Mrs. Prabha Narendran...'] |trans-title= |title= आवश्यक (सहायता), Mathrubhumi (मलयालममे), मूलसँ १० मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  222. Sebastian, Shevlin (२८ नवम्बर २००९), "It's all about being Innocent", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  223. Wire, Sampurn (८ मई २०१०), "Nadiya switches attention to TV now", The New Indian Express, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  224. K S, Aravind (२३ जून २०१५), "Slices Panning of Life", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  225. Pradeep, K. (२८ नवम्बर २००८), "Notes of nostalgia", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  226. Mahesh, Chitra (१ मई २०१४), "Life on her own terms", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  227. Jayakumar, G. (३० जनवरी २००९), "Master of suspense", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  228. Sathyendran, Nita (१० जुलाई २०१४), "Talking the talk... on the small screen", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  229. Kumar, Aswin J (२४ दिसम्बर २०१४), "A director who could foresee the future", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  230. Sidhardhan, Sanjith (२२ नवम्बर २०११), "'No other language can match Malayalam comedy'", The Times of India, मूलसँ १ अक्टुबर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  231. MetroMatinee (२२ दिसम्बर १९८५), "Adhyayam Onnu Muthal Malayalam Movie", www.metromatinee.com, मूलसँ २३ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  232. DC (९ सितम्बर २०१३), "എസ് രമേശൻ നായർക്ക് ചങ്ങമ്പുഴ പുരസ്കാരം", DC Books, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  233. Kumar, P. K. Ajith (१५ अप्रैल २०१४), "Seasons could not wither his snow-fresh songs", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  234. Hindu (३ अगस्त २०१४), "TV programme listings (03/08/2014)", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  235. Kumar, P. K. AJITH (१८ जनवरी २००८), "Charmed by Mohanam", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  236. Soman, Deepa (१३ अगस्त २०१४), "No film with Mohanlal and Mammootty immediately: Priyadarshan", The Times of India, मूलसँ १७ अगस्त २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  237. Soman, Deepa (२१ अगस्त २०१५), "M- Town's own booze playlist", The Times of India, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ दिसम्बर २०१५
  238. Manmadhan, Prema (१८ सितम्बर २०११), "Backed by 'Bodyguard'", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  239. Jayaram, Deepika (२० दिसम्बर २०१५), "Salt Mango Tree might release on November 6", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ अक्टुबर २०१५
  240. George, P. G. (२१ अगस्त २००८), "Jest like that", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  241. Warrier, Shobha (२९ अगस्त २०००), "Hariharan speaks about Mohanlal", Rediff.com, मूलसँ ६ अक्टुबर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  242. Kumar, P. K. Ajith (१५ अक्टुबर २००७), "Time for celebrations", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  243. Ramnath, Nandini (८ फरबरी २०१४), "The Love Issue. To be or not to be?", Mint, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  244. Pillai, Sreedhar (२८ फरबरी १९८७), "Malayalam film makers in Kerala transposes real life into reel life", India Today, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  245. Anthikad, Sathyan (२९ जनवरी २०१३), "അവസാനത്തെ 'ഭരത്' അഥവാ ഭരത് ഗോപി", Mathrubhumi, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  246. Ravindranath, Sarita (५ अगस्त २०१४), "Murder and the Malayalee", Sify, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  247. Mehrotra, Rohit; Nair, Vipin (३ नवम्बर २०१४), "Ringing Endorsement", Outlook, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  248. Kumar, P. K. Ajith (३० जून २००८), "When masters of melody reunite", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २२ दिसम्बर २०१५
  249. Nagarajan, Saraswathy (२२ जनवरी २०१५), "Platter of flavours", The Hindu, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  250. Menon, Neelima (६ नवम्बर २०११), "The director with the golden touch", The New Indian Express, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  251. B S, Shibu (७ फरबरी २०१०), "The prince returns", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  252. "Singer in uniform delights patients", The Hindu, १७ दिसम्बर २०१५, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  253. Menon, Harish C (१० सितम्बर २०१०), "Obituary: Venu Nagavally", The New Indian Express, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  254. Nair, Patcy (१ दिसम्बर २००६), "Five great Malayalam movies Bollywood should make", Rediff.com, मूलसँ ५ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  255. Hindu (२० दिसम्बर २०१२), "TV programme listings (20/12/2012)", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  256. Sharma, Nandini (१ अक्टुबर २०१५), "Did you know that these popular Hindi movies that were actually copied from South Indian films?", Business Insider, मूलसँ २५ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  257. Sidhardhan, Sanjith (१४ नवम्बर २०१५), "Story behind M Town's most iconic child roles", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  258. Anand, Shilpa Nair (२८ नवम्बर २०१४), "Living spaces: a house to many top films", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  259. "Childhood of Mohanlal by Indrajith?", Cinemascoop.com, ३० नवम्बर २०१५, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  260. Pillai, Radhika C (२० दिसम्बर २०१३), "Mohanlal to play a retired Army officer", The Times of India, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  261. Express Web Desk (३० अक्टुबर २०१५), "Four films that perfectly capture the 'devil genius' Charles Sobhraj", The Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १५ दिसम्बर २०१५
  262. DC (१८ मई २०१३), "ആദ്യ ഡയലോഗുമായി വീണ്ടും മോഹൻലാൽ", DC Books, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ दिसम्बर २०१५
  263. T, Nandakumar (२२ अक्टुबर २००४), "Life Thiruvananthapuram : Pooja 'specials' on a platter", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० दिसम्बर २०१५
  264. Prakash, Asha (१३ फरबरी २०१५), "Drugs, not new in Malayalam Cinema", The Times of India, मूलसँ १९ फरबरी २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  265. Kumar, P. K. Ajith (२८ मार्च २०१२), "Malayalam scriptwriter Damodaran dead", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  266. Jayaram, Deepika (११ अगस्त २०१५), "A slice of life from college corridors", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  267. Deccan Chronicle (१९ जून २०१५), "Mohanlal's dubsmash video goes viral", Deccan Chronicle, मूलसँ २२ जून २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ मार्च २०१६
  268. Indo-Asian News Service (८ अगस्त २०११), "Mohanlal set for his 300th film", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  269. Express News Service (१९ मई २०१३), "They cast a spell on Kochiites", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १८ दिसम्बर २०१५
  270. P, Divya (२६ मई २०१५), "Happy birthday Mohanlal: A look at the actor's iconic roles", Malayala Manorama, मूलसँ २९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ फरबरी २०१६
  271. Kumar, M K Sunil (२ फरबरी २०१२), "Blast from the past: The duo who stole our hearts", The Times of India, मूलसँ ११ जुलाई २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  272. Sudhish, Navamy (२४ सितम्बर २०१३), "People still call me Kalyani: Ranjini", The New Indian Express, मूलसँ १५ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  273. Pradeep, K. (२ सितम्बर २००९), "End of a journey", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  274. Nagarajan, Saraswathy (९ दिसम्बर २०१५), "I am...Gopakumar C.", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  275. Devasia, T. K. (२७ दिसम्बर २०१४), "Malayalam film actor Balakrishnan passes away – Khaleej Times", Khaleej Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  276. Sidhardhan, Sanjith (२० सितम्बर २०११), "Scoring with sequels", The Times of India, मूलसँ २६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ फरबरी २०१६
  277. 1 2 Kumar, P. K. AJITH (१२ अक्टुबर २००७), "Sketch of the Guru", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  278. Viswanath, Chandrkanth (२७ मई २०१२), "Adieu to the exotic villain", The New Indian Express, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  279. Kaumudi (२ दिसम्बर २०१५), "Script writer Alleppey Sherif no more", Kerala Kaumudi, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  280. Menon, Anasuya (४ दिसम्बर २०११), "A dekko into past glory", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  281. Indo-Asian News Service (१ जुलाई २०१०), "No dancing around trees in 'Khatta Meetha': Trisha", Zee News, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  282. Warrier, Shobha (२९ जनवरी २००८), "Goodbye, Mr Bharat Gopi", Rediff.com, मूलसँ २१ जुलाई २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  283. Ramachandran, Mythily (१६ अप्रैल २०१४), "Catching up with actress Ranjini", Gulf News, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  284. Sidhardhan, Sanjith (६ मई २०१३), "Mohanlal to play a military officer once more", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  285. Vikram, Raj (२६ अक्टुबर २०१०), "Prithviraj to do "Season" remake..", Metromatinee.com, मूलसँ २६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ फरबरी २०१६
  286. Sanandakumar, S (१४ जुलाई २०१३), "Kerala's non-resident tycoons investing in massive projects back home", Economic Times, मूलसँ २७ जून २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  287. Sidhardhan, Sanjith (१८ जून २०१२), "One more film inspired by The Godfather", The Times of India, मूलसँ ४ अप्रैल २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  288. Krishnakumar, R (२७ जुलाई २०१४), "Bangalore woos filmmakers", Deccan Herald, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  289. Soman, Deepa (९ नवम्बर २०१३), "In Mollywood, cameo roles are on the rise", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  290. Krishnakumar, R (२० जुलाई २०१४), "Birth of a tragic hero", Deccan Herald, मूलसँ १३ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  291. Sidhardhan, Sanjith (१४ अप्रैल २०१२), "Mollywood goes to America", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  292. Sidhardhan, Sanjith (१६ सितम्बर २०१५), "'Mohanlal's mischief attracted me'", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १७ दिसम्बर २०१५
  293. Diwakar, Gitanjali (२९ जुलाई २०१५), "Surrogacy: Narrated through motion pictures", Malayala Manorama, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ दिसम्बर २०१५
  294. Soman, Deepa (३१ अक्टुबर २०१३), "Sequel fever in Malayalam cinema", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  295. Sharadhaa, A (८ मई २०१३), "When the autowale grab all the limelight", The New Indian Express, मूलसँ २५ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  296. Pilla, Radhika C (१६ जून २०१५), "Mohanlal's kissing pic goes viral!", The Times of India, मूलसँ २४ जून २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  297. Kurian, Shiba (१५ सितम्बर २०१३), "Ranjini and Mohanlal to share screen space after two decades", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  298. Kumar, P. K. Ajith (३१ मार्च २०१५), "Silver milestone for a golden song", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  299. Mathew, Dennis Marcus (२ फरबरी २०११), "Malayalam cinema's Sarangapani is no more", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  300. Kumar, P. K. Ajith (२६ सितम्बर २०१४), "Screenplays for ever", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  301. B S, Shibu (९ सितम्बर २०११), "Big Ms take an Onam break", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  302. Jhunjhunwala, Udita (९ सितम्बर २०१५), "'When I saw Masaan, I realised Vicky Kaushal really is an actor'", Hindustan Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  303. Ayyappan, R (७ अगस्त २००९), "Irreverence personified", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  304. Venkiteswaram, C. S. (१७ सितम्बर २०१०), "The unconventional hero", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  305. George, Meghna (२९ जून २००९), "A K Lohithadas (1955–2009): Tribute to a legend", Rediff.com, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  306. Kurian, Shiba (२० मई २०१२), "Lady luck has not been kind to all Mollywood actors", The Times of India, अन्तिम पहुँच ११ दिसम्बर २०१५
  307. Pillai, Radhika C (१५ दिसम्बर २०१३), "Mammooty and Mohanlal in Forbe's list", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  308. Gauri, Deepa (१० अप्रैल २०१४), "Expat focus: T.A. Razak is scouting for talent in Dubai", Khaleej Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  309. "Aravindan's Vasthuhara to be screened", The Hindu, १६ मार्च २०१२, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  310. Ranjithaa (१४ जून २०००), "Kamal joins the rat race", Rediff.com, मूलसँ २९ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  311. Pillai, Radhika C (५ जनवरी २०१५), "Actress Monica is getting married", The Times of India, मूलसँ ८ जनवरी २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  312. Gauri, Deepa (७ नवम्बर २०१५), "Romance returns to Malayalam cinema", Khaleej Times, मूलसँ १५ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  313. Moviebuzz (Sify) (१९ मई २००६), "Thalainagaram", Sify, मूलसँ २६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ फरबरी २०१६
  314. Karthikeyan, Shruti (४ जुलाई २०१४), "Filmmakers go 'behind bars'", The Times of India, मूलसँ २८ जुलाई २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  315. Kurian, Shiba (१६ जुलाई २०१२), "No more ragging woes for freshers at college", The Times of India, मूलसँ १६ जुलाई २०१२ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  316. Gauri, Deepa (२१ अप्रैल २०१५), "Dedication is key to success for Asha – Khaleej Times", Khaleej Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  317. K S, Aravind (२२ जनवरी २०१५), "In Retrospect", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  318. George, Anjana (१६ नवम्बर २०१५), "I want to act with Mohanlal : Siddhartha Lama", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  319. Express News Service (२ सितम्बर २००९), "No Onam gala; cinemas go dry", The New Indian Express, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  320. Amazon India (२६ फरबरी २०१६), "Nadodi", मूलसँ २६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २६ फरबरी २०१६
  321. Krishna, Gayathri (३० जून २०१३), "Two decades later, Vietnam Colony set to be remade", Deccan Chronicle, मूलसँ २३ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  322. Anand, Shilpa Nair (१० अप्रैल २०१४), "The way the cookie crumbles", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  323. Kurian, Shiba (२ अप्रैल २०१४), "Mohanlal shoots at Varikaserry Mana", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  324. Nair, Shoba (६ मई २००५), "The Hollywood link", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  325. Pradeep, K. (२७ फरबरी २०१४), "Standing the test of time", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  326. Kumar, P. K. Ajith (१३ जून २०१३), "Rolling out comedy", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  327. Express News Service (२२ सितम्बर २०११), "A musical tribute to Johnson Master", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  328. സ്വന്തം ലേഖകൻ (१२ नवम्बर २०१५), "കളിപ്പാട്ടമായ് കൺമണി നിന്റെ മുന്നിൽ...", Malayala Manorama, मूलसँ १६ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  329. Broadbent, Giles; Scott, Patrick (३० अक्टुबर २०१५), "How many of these 100 best horror films have you seen?", The Wharf, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  330. Pradeep, K. (१६ अक्टुबर २०१५), "Retrace a worthy path", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  331. Kumar, P. K. Ajith (१ जुलाई २००७), "Changing dynamics of screenplay", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  332. Nambidi, Parvathy (१९ सितम्बर २०१३), "A love story with a difference", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  333. Krishnaraj, Prasanna (७ फरबरी २०१३), "My five...", The Hindu, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  334. Indo-Asian News Service (२६ अगस्त २०१५), "Mohanlal to re-enter Telugu films with 'Nuvve Na Pranamani'", IBN Live, मूलसँ २८ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ दिसम्बर २०१५
  335. Vasudevan, Aishwarya (१३ मार्च २०१२), "Priyadarshan – Mohanlal: Best films of the duo", The Times of India, मूलसँ ४ मार्च २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ४ मार्च २०१६
  336. Indo-Asian News Service (१० मई २०१३), "Sangeeth Sivan: Would love to work with Mohanlal", NDTV, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  337. Times News Network (२० फरबरी २०१५), "Spadikam to re- release in digital format ?", The Times of India, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ दिसम्बर २०१५
  338. {{cite news |last=Prakash |first=Asha |date=27 August 2013 |title=Mollywood packs a punch with martial arts |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/Mollywood-packs-a-punch-with-martial-arts/articleshow/22067426.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20160220093457/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/Mollywood-packs-a-punch-मैं एक लैंग्वेज मॉडल हूँ और मैं इसमें आपकी मदद नहीं कर सकता।

    निर्माता

    मोहनलालक निर्माताक रूपमे सिनेमा क्रेडिटक सूची
    वर्ष शीर्षक निर्माण कंपनी आकृति:Ref heading
    1984 आदियोलुक्कुखल कैसीनो फिल्म्स <ref>Suresh, Anandu (२१ मई २०२५), "Forget the actor, it's Mohanlal the producer who should make a comeback; the one behind both his National Awards for Best Actor", The Indian Express, अन्तिम पहुँच २२ मई २०२५
  339. Deepa Soman (१५ अक्टुबर २०१४), "Voice overs are in vogue in Mollywood", The Times of India, मूलसँ १८ अक्टुबर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ दिसम्बर २०१५
  340. V. P., Nicy (१५ नवम्बर २०१४), "Mohanlal Turns Narrator for Priyadarshan's 'Aamayum Muyalum'", International Business Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ फरबरी २०१६
  341. Media, Sampurn (१६ सितम्बर २००९), "Mohanlal to do Pazhassi Raja's narration", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १९ फरबरी २०१६
  342. V. P, Nicy (२ दिसम्बर २०१४), "Priyadarshan-Jayasurya Film 'Aamayum Muyalum' Set to Release on 19 December", International Business Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ दिसम्बर २०१५
  343. V. P, Nicy (१५ नवम्बर २०१४), "Mohanlal Turns Narrator for Priyadarshan's 'Aamayum Muyalum'", International Business Times, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित।
  344. Soman, Deepa (१५ नवम्बर २०१५), "Mohanlal to introduce Aamayum Muyalum characters", The Times of India, मूलसँ १८ नवम्बर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ फरबरी २०१६
  345. Vikram, Raj (२३ जनवरी २०१५), "Picket 43 Movie Review", Metromatinee.com, मूलसँ ६ मई २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ फरबरी २०१६
  346. Thomas, Elizabeth (९ जुलाई २०१७), "Tiyaan movie review: In the name of faith", Deccan Chronicle, अन्तिम पहुँच ७ अप्रैल २०२०
  347. Sreenivasan, Deepthi (३१ अगस्त २०१७), "Appa comes to Mollywood", Deccan Chronicle, अन्तिम पहुँच ७ अप्रैल २०२०
  348. "Guinness entry of docu on Chrysostom celebrated", The Hindu, २० अगस्त २०१९, अन्तिम पहुँच ७ अप्रैल २०२०
  349. India Today Web Desk (२० अगस्त २०१९), "Sye Raa Narasimha Reddy: Rajinikanth and Mohanlal to lend their voices for Chiranjeevi's film?", India Today, अन्तिम पहुँच ७ अप्रैल २०२०
  350. India Today Web Desk (७ मई २०२४), "Trailer Of Saiju Kurup's Gu Promises Spine-chilling Horror", News 18
  351. "Mohanlal joins Tovino Thomas in 'Ajayante Randam Moshanam', surprise revealed", Mathrubhumi News, १२ सितम्बर २०२४।
  352. Jose, D (१३ मार्च २००१), "Mohanlal's new obsession", Rediff.com, मूलसँ ५ जनवरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १३ मार्च २०१०
  353. "Mohanlal to enact characters from Malayalam literature", The Hindu, ४ दिसम्बर २००४, मूलसँ ७ जून २००९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १६ फरबरी २०१६
  354. 1 2 "Document for rejuvenating Malayalam to be released", The Hindu, २८ अक्टुबर २००३, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २८ अक्टुबर २०११
  355. Santhosh, K. (१३ मार्च २००८), "Mirroring the pangs of love", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१५
  356. Varma, Sivadas (१२ मई २००९), "Mayaravan unveiled", The New Indian Express, मूलसँ २४ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ दिसम्बर २०१५आकृति:IndentTrivedi, Mihir (१ सितम्बर २००८), "Celebs give full marks to Shobhana's Maya Ravan", IBN Live, मूलसँ २० फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ दिसम्बर २०१५आकृति:IndentArunachalam, Jayashree (२८ सितम्बर २००९), "Tale of epic grandeur", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १२ दिसम्बर २०१५
  357. Manmadhan, Prema (२९ जनवरी २००९), "Mohanlal to play Prospero", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१५
  358. PTI (१९ मार्च २०१०), "Mohanlal to return to stage with Kalidasa's play", The Hindu, मूलसँ १९ फरबरी २०१६ मे सङ्ग्रहित।
  359. Kallungal, Dhinesh (८ अगस्त २०१५), "Mohanlal, Mukesh to Set Stage Afire with 'Naga'", The New Indian Express, मूलसँ २२ दिसम्बर २०१५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १० दिसम्बर २०१५
  360. CNN-IBN – INDIAN OF THE YEAR 2007 सङ्ग्रहित १३ अक्टुबर २०११ वेब्याक मेसिन. Indianoftheyear.com. Retrieved on 6 May 2012.
  361. "Calicut University confers D.Litt on Mohanlal, P.T.Usha", Business Standard, २९ जनवरी २०१८, मूलसँ २९ जनवरी २०१८ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ जनवरी २०१८
  362. Mohanlal wants to join Territorial Army – Movies News News – IBNLive सङ्ग्रहित २८ जुलाई २०११ वेब्याक मेसिन. Ibnlive.in.com. 1 November 2008. Retrieved on 6 May 2012.
  363. Thiruvananthapuram Mohanlal to join Territorial Army सङ्ग्रहित १ दिसम्बर २०१० वेब्याक मेसिन. Hindustan Times. 8 July 2009
  364. "Mohanlal joins Territorial Army", The Hindu (Chennai), १० जुलाई २००९, मूलसँ १३ सितम्बर २००९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २९ मई २०११
  365. सन्दर्भ त्रुटि: अमान्य <ref> टैग; "blackbelt" नामक संदर्भों के लिए कोई टेक्स्ट प्रदान नहीं किया गया है
  366. "Blackbelt for Mohanlal!", India Today, २५ अक्टुबर २०१२, मूलसँ १५ अक्टुबर २०१४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ६ अक्टुबर २०१४