सामग्री पर जाएँ

हिबा अबू नदा

मैथिली विकिपिडियासँ, एक मुक्त विश्वकोश
हिबा अबू नदा
هبة أبو ندى
जन्म
हिबा कमाल अबू नदा

24 जून 1991
मृत्यु20 अक्टूबर 2023 (उम्र 32)
राष्ट्रियताफ़िलिस्तीनी
शिक्षाअल-अज़हर विश्वविद्यालय (स्नातक)
अल-अक्सा विश्वविद्यालय (मास्टर)
व्यवसायकवयित्री, उपन्यासकार, पोषण विशेषज्ञ, शिक्षिका
उल्लेखनीय कार्यसभ
अल-ऑक्सीजन लैसा लिल-मौता (ऑक्सीजन मृतक सभक लेल नहि अछि)

हिबा कमाल अबू नदा (अरबी: هبة كمال أبو ندى‎; 24 जून 1991 – 20 अक्टूबर 2023) एकटा प्रख्यात फ़िलिस्तीनी कवयित्री, उपन्यासकार, पोषण विशेषज्ञ आ समर्पित शिक्षिका छलीह।[१] ओ फ़िलिस्तीनी साहित्यिक समुदायक एकटा अत्यंत प्रसिद्ध, सम्मानित आ प्रभावशाली चेहरा छलीह। हुनका मुख्य रूप सँ हुनक बहुचर्चित उपन्यास अल-ऑक्सीजन लैसा लिल-मौता (ऑक्सीजन मृतक सभक लेल नहि अछि) केर लेल जानल जाइत अछि, जकर लेल ओ 2017 मे प्रतिष्ठित 'शारजाह अरब रचनात्मकता पुरस्कार' जीतने छलीह।[२]

अक्टूबर 2023 मे इज़रायल-हमास युद्ध केर दौरान ग़ज़ा पट्टी पर भेल एकटा भीषण इज़रायली हवाई हमला मे हुनक दर्दनाक मृत्यु भऽ गेलन्हि। हुनक असामयिक मृत्युक पश्चात, युद्धक विभीषिकाक बीच हुनक द्वारा रचित अंतिम कविता सभ आ हृदयविदारक गद्य वैश्विक साहित्यिक जगत मे व्यापक रूप सँ साझा कएल गेल, जकरा पढ़ि कऽ दुनिया भरिक लोक भावुक भेलाह।[३]

प्रारम्भिक जीवन आ शिक्षा

[सम्पादन करी]

हिबा अबू नदा केर जन्म 24 जून 1991 केँ सउदी अरब केर पवित्र मक्का शहर मे भेल छल। हुनक परिवार मूल रूप सँ फ़िलिस्तीनक ऐतिहासिक गाम बैत जिरजा (Beit Jirja) सँ छल, जे 1948 केर विस्थापन (नकबा - त्रासदी) केर बाद शरणार्थी बनि गेल छल। सउदी अरब मे किछु समय बितेबाक बाद हुनक परिवार वापस ग़ज़ा घुरि आयल, जतय हिबाक लालन-पालन आ प्रारम्भिक शिक्षा-दीक्षा सम्पन्न भेल।

हिबा साहित्य आ विज्ञान दुनू ही क्षेत्र सभ मे उत्कृष्ट शिक्षा प्राप्त केने छलीह। ओ ग़ज़ा केर प्रतिष्ठित अल-अज़हर विश्वविद्यालय सँ जैव रसायन (Biochemistry) मे स्नातक (ग्रेजुएशन) केर उपाधि प्राप्त केलन्हि आ ओकर पश्चात अल-अक्सा विश्वविद्यालय सँ नैदानिक पोषण (Clinical Nutrition) मे मास्टर डिग्री (स्नातकोत्तर) हासिल केलन्हि।[४] ओ मात्र एकटा लेखिका ही नहि छलीह, बल्कि एकटा समर्पित शिक्षिका आ पोषण विशेषज्ञक रूप मे सेहो अपन समाजक निस्वार्थ भाव सँ सेवा कऽ रहल छलीह।

साहित्यिक करियर आ उपलब्धियां

[सम्पादन करी]

हिबा बहुत कम उम्र मे ही अपन लेखन करियरक शुरुआत कऽ देने छलीह आ ओ ग़ज़ा केर साहित्यिक मण्डली सभ मे अत्यधिक सक्रिय छलीह। 2017 मे, ओ ग़ज़ा नगर पालिका केर सहयोग सँ फ़िलिस्तीनी संस्कृति मंत्रालय द्वारा आयोजित बहुत रास काव्य गोष्ठी सभ मे अपन कविता सभ प्रस्तुत केलन्हि, जकरा श्रोता लोकनि द्वारा खूब सराहल गेल।[५]

हुनक सभसँ प्रमुख आ प्रसिद्ध साहित्यिक काज हुनक उपन्यास अल-ऑक्सीजन लैसा लिल-मौता (الأكسجين ليس للموتى / ऑक्सीजन मृतक सभक लेल नहि अछि) थिक। एकरा 2017 मे संयुक्त अरब अमीरात केर शारजाह संस्कृति विभाग द्वारा प्रकाशित कएल गेल छल।[६] एहि उत्कृष्ट कृतिक लेल हुनका 20म 'शारजाह अरब रचनात्मकता पुरस्कार' (उपन्यास श्रेणी) मे उपविजेता घोषित कएल गेल। एहि ऐतिहासिक उपलब्धि पर फ़िलिस्तीनी संस्कृति मंत्रालय एकटा विशेष समारोह आयोजित कऽ केँ हुनका सम्मानित केने छल।[७]

हिबाक लेखन मे मुख्य रूप सँ फ़िलिस्तीनी सङ्घर्ष, विस्थापनक गहीर पीड़ा, आ मानवीय अधिकार तथा न्याय केर माँगक स्वर स्पष्ट रूप सँ दृष्टिगोचर होइत छल। ओ अपन शब्द सभ केँ प्रतिरोध आ सामाजिक बदलावक एकटा सशक्त माध्यम बनेने छलीह। हुनक रचना सभ पढ़निहारक हृदय केँ झकझोरि दैत छल आ मातृभूमि केर प्रति हुनक अगाध प्रेम केँ दर्शावैत छल।[८]

मृत्यु आ अंतिम रचना सभ

[सम्पादन करी]

20 अक्टूबर 2023 केँ, इज़रायल-हमास युद्ध केर दौरान दक्षिण ग़ज़ा केर खान यूनिस स्थित हुनक घर पर भेल एकटा भीषण इज़रायली हवाई हमला मे हिबा अबू नदा केर दुखद निधन भऽ गेलन्हि। मृत्युक समय हुनक आयु मात्र 32 वर्ष छल। हुनक असामयिक निधन मात्र फ़िलिस्तीनक लेल नहि, बल्कि सम्पूर्ण विश्व साहित्यिक मंचक लेल एकटा अपूरणीय क्षति मानल गेल।[९][१०]

अपन मृत्यु सँ ठीक पहिने, ओ युद्धक दौरान ग़ज़ा केर भयावह स्थिति सभक अत्यंत मार्मिक वर्णन केने छलीह। हुनक अंतिम लिखल गेल शब्द सभ मे सँ एकटा गद्य 'लिटरेरी हब' (Literary Hub) द्वारा प्रकाशित कएल गेल छल, जाहि मे ओ लिखलन्हि छल:

हम सभ एहि अराजकताक बीच स्वयं केँ आनंदक एकटा अवर्णनीय स्थिति मे पबैत छी। खंडहर सभक बीच, एकटा नव शहर उभरैत अछि—जे हमर सभक लचीलापन (दृढ़ता) केर प्रमाण थिक। हवा मे दर्दक चीख गूँजैत अछि, जे डाक्टर सभक खून सँ सनल कपड़ाक सँग मिलि जाइत अछि। शिक्षक, अपन शिकायत सभक बावजूद, अपन छोट विद्यार्थी सभ केँ गले लगबैत छथि, जखन कि परिवार विपरीत परिस्थिति सभ मे अटूट ताकत प्रदर्शित करैत छथि।

[११]

हुनक मृत्युक बाद, हुनक एकटा कविता जकर शीर्षक "Our Loneliness" (हमर सभक अकेलापन) छल, ओकर अरबी सँ अंग्रेज़ी मे सलमा हारलैंड द्वारा अनुवाद कएल गेल। एहि कविता केँ वैश्विक स्तर पर बहुत सराहना भेटल आ एकरा बहुत रास अंतरराष्ट्रीय साहित्यिक पत्रिका सभ मे प्रमुखता सँ प्रकाशित कएल गेल।[१२][१३]

सन्दर्भ

[सम्पादन करी]
  1. ↑ "Gaza: Muerte de una poeta - ContraPunto", Contrapunto (es-ARमे), २०२३-१०-२१, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-०८।
  2. ↑ الفلسطينية, وكالة الرأي; atyaf.co, ""الثقافة" تكّرم الروائية "أبو ندى" لفوزها بجائزة الشارقة للإبداع العربي", alray.ps/ar (अरबीमे), मूलसँ २०२३-१०-२० मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-०८। |dead-url= प्यारामिटर ग्रहण नहि कएल (सहायता)
  3. ↑ "L'écrivaine palestinienne Hiba Abu Nada tuée par une frappe israélienne", ActuaLitté.com (fr-FRमे), अन्तिम पहुँच २०२६-०३-०८।
  4. ↑ "Wayback Machine", www.diva-portal.org, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-०८।
  5. ↑ "وزارة الثقافة تنظم أمسية شعرية بالتعاون مع بلدية غزة", دنيا الوطن (अरबीमे), २०१७-०८-२९, मूलसँ २०१७-०८-२९ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-०८। |dead-url= प्यारामिटर ग्रहण नहि कएल (सहायता)
  6. ↑ ""al-Uksiǧīn laysa lil-mautā" الأكسجين ليس للموتى [Oxygen is not for the dead]" (अरबीमे), Department of Culture, Sharjah, २०१७, मूलसँ २१ अक्टुबर २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २० अक्टुबर २०२३।
  7. ↑ "وزارة الثقافة - دولة فلسطين", moc.pna.ps, अन्तिम पहुँच २०२६-०३-०८।
  8. ↑ Najm, Najlaa (६ सितम्बर २०२३), "Hiba Abū Nadā.. ʿIndamā lam tuʿaǧǧiba-hā nihāyatu 'l-Ḥikāya هبة أبو ندى.. عندما لم تُعْجبها نهايةُ الحكاية [Hiba Abu Nada.. When she did not enjoy the end of the story]", Banafsaj (अरबीमे), मूलसँ २० अक्टुबर २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ७ नवम्बर २०२३।
  9. ↑ Ramadan, Alsayid (२१ अक्टुबर २०२३), "Ḥāṣila ʿalā ǧāʾiza 'š-Šāriqa li-'l-ibdāʿ al-ʿarabī.. Wafa 'l-adība 'l-filasṭīnīa 'š-šābba Hiba Abū Nadā ḍaḥīa qaṣf Ġazza حاصلة على جائزة الشارقة للإبداع العربي.. وفاة الأديبة الفلسطينية الشابة هبة أبو ندى ضحية قصف غزة [Winner of the Sharjah Award for Arab Creativity.. Death of the young female Palestinian author Hiba Abu Nada, a victim of Gaza bombardment]", Al-Bayan (अरबीमे), मूलसँ २० अक्टुबर २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ अक्टुबर २०२३।
  10. ↑ Al-Kardousi, Elham (२१ अक्टुबर २०२३), "Maʿlūmāt ʿan aš-šāʿira 'l-Filasṭīnīa Hiba Abū Nadā.. Qatala-hā al-iḥtilāl fī Ġazza معلومات عن الشاعرة الفلسطينية هبة أبو ندى.. قتلها الاحتلال في غزة [Facts about the Palestinian poetess Hiba Abu Nada.. She was killed by the occupation of Gaza]", El Watan News (अरबीमे), मूलसँ २१ अक्टुबर २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २१ अक्टुबर २०२३।
  11. ↑ "Read the last words of writer Heba Abu Nada, who was killed last week by an Israeli airstrike", Literary Hub, २४ अक्टुबर २०२३, मूलसँ २४ अक्टुबर २०२३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २५ अक्टुबर २०२३।
  12. ↑ "A Palestinian Meditation in a Time of Annihilation", Literary Hub, १ नवम्बर २०२३, अन्तिम पहुँच ६ नवम्बर २०२३।
  13. ↑ Obeid, Lama (१२ अगस्त २०२४), "'Oxygen is Not for the Dead': The Life and Legacy of Hiba Abu Nada", ARABLIT & ARABLIT QUARTERLY, अन्तिम पहुँच ८ सितम्बर २०२४।

बाह्य कड़ी सभ

[सम्पादन करी]