सामग्री पर जाएँ

भानु अथैय्या

मैथिली विकिपिडियासँ, एक मुक्त विश्वकोश
भानु अथैय्या
Bhanu Athaiya
जन्म
भानुमती अन्नासाहेब राजोपाध्याय

(१९२९-०४-२८) २८ अप्रैल १९२९ (उमर ९६)
व्यवसायकस्ट्युम डिजाइनर
सक्रिय वर्ष१९५६-२००४
जीवनसाथी(सभ)सत्येन्द्र अथैय्या (तलाकसुद्दा, एखन विधवा)
बालबच्चाबेटी
पुरस्कार१९८२: बेस्ट कस्ट्युम डिजाइन: गान्धी
बेस्ट कस्ट्युम डिजाइन
१९९१: लेकिन...
२००२: लगान

भानुमती अन्नासाहेब राजोपाध्याय, बादमे भानु अथैया (मराठी: भानु अथैय्या; जन्म २८ अप्रिल १९२९), एकटा भारतीय पोशाक डिजाइनर छी, जे १०० सँ अधिक चलचित्रसभमे काम केनए अछि, १९५० के दशक सँ, चलचित्र निर्मातासभ जेना की गुरुदत्त, यश चोपड़ा, राज कपूर, आशुतोष गोवारिकर आओर अन्तर्राष्ट्रीय निर्देशकसभ जेना की कोनोरोईड रूक्स आओर रिचर्ड एटनबरो के सँगे काम केनए अछि।

अथैय्या कऽ जन्म महाराष्ट्र के कोल्हापुर मे भेल छल। ओ अन्नसाहेब आओर शान्ताबाई राजोपाध्याय सँ जन्म भेल सातटा बच्चासभमे सँ तेसर छल। अथैय्या के पिता, अन्नासाहेब एकटा चित्रकार छल। जबकी अथैय्या नौ साल कऽ छल, तखन हुनकर पिता के मृत्यु भऽ गेल छल।

अथैय्या अपन करियरक शुरुवात बम्बई के विभिन्न महिला पत्रिकासभक लेल 'इभ्स विकली' सहित एक फ्रीलांस फ्याशन इलुस्ट्रेटर के रूपमे केनए छल। बादमे जखन एकर सम्पादक एकटा बुटीक खोलने छल, तखन ओ अथैय्या के कपडा डिजाइन करए के प्रयास करवाक लेल कहलैन, ओकर बाद ओ कपडा डिजाइन करवाक लेल अपन स्वभाव के खोज केलक। एकटा डिजाइनर के रूप मे हुनकर सफलता बहुत जल्द ही हुनकर करियर के बाट बदलि देलक। हुनकर करियर गुरु दत्तक चलचित्रसभक लेल कपडा डिजाइन करए सँ शुरू भेल, जेकर शुरुवात सी.आई.डी. (१९५६) छल आओर ओ बहुत जल्द ही गुरुदत्त टीमक हिस्सा बनि गेल।

ओ चलचित्र सी. आई. डी. के साथ चलचित्र कस्ट्यूम डिजाइनर के रूपमे अपन शुरुवात केलक। १९५६ मे, आओर एकर बाद अन्य गुरु दत्त चलचित्रसभ जेना कि प्यासा (१९५७), चौधवी का चान्द (१९६०) आओर साहिब बीबी और गुलाम (१९६२) आएल। ५० साल के अपन करियर मे हुनका अनेकौं पुरस्कार मिलल अछि। ओ १९८२ कऽ चलचित्र, गान्धी मे अपन काम के लेल सर्वश्रेष्ठ कस्ट्यूम डिजाइन (जोन मोल्लो के साथ साझा) के लेल एकेडेमी पुरस्कार विजेता भेल छल। ओ एकेडेमी पुरस्कार जीतए वाली पहिल भारतीय बनल छल। ओ १९९१ मे आओर २००२ मे दुईटा राष्ट्रीय चलचित्र पुरस्कार सेहो जीतने छल।

मार्च २०१० मे, अथैय्या हार्पर कलिन्सद्वारा प्रकाशित अपन पुस्तक द आर्ट अफ कस्ट्यूम डिजाइन जारी केलक। १३ जनवरी २०१३ मे, अथैय्या दलाई लामाक पुस्तक के एक प्रति उपहारमे देनए छल।

२३ फरवरी २०१२ मे, ई बताओल गेल जे अथैय्या एकेडमी अवार्ड के द एकेडमी अफ मोशन पिक्चर आर्ट्स एण्ड साइन्सेज मे फिर्ता करवाक चाहए छल कियाकी हुनका लगए छल जे हुनकर निधन के बाद हुनकर परिवार ट्रफी नै ठिकसँ सम्भारि के राखि पावत। १५ दिसम्बर २०१२ मे, ई पुष्टि कएल गेल जे कि ट्रफी एकेडेमी मे फिर्ता आवि गेल छल।

पुरस्कार आओर नामाङ्कन

[सम्पादन करी]
वर्ष अवार्ड चलचित्र परिणाम Ref.
१९८३
(५५हम)
एकेडेमी अवार्ड फोर बेस्ट कस्ट्युम डिजाइन गान्धी विजयी []
१९८३
(३६हम)
बाफ्टा अवार्ड फोर बेस्ट कस्ट्युम डिजाइन गान्धी नामाङ्कित []
१९९१
(३८हम)
नेशनल फिल्म अवार्ड फोर बेस्ट कस्ट्युम डिजाइन लेकिन... विजयी []
२००२
(१९हम)
नेशनल फिल्म अवार्ड फोर बेस्ट कस्ट्युम डिजाइन लगान विजयी []
२००९
(५४हम)
फिल्मफेयर लाइफटाइम अचिभमेन्ट अवार्ड विजयी []
२०१३
(४हम)
लाडली लाइफटाइम अचिभमेन्ट अवार्ड विजयी []

फिल्मोग्राफी

[सम्पादन करी]
वर्षशीर्षक
२००४स्वदेश
२००१लगान: वन्स अपअन अ टाईम इन इण्डिया
२००१ध्यास पर्व
२०००डाक्टर बाबासाहेब अम्बेडकर
१९९५प्रेम
१९९५दी क्लाउड डूअर
१९९५ओ डार्लिङ! ये है इण्डिया
१९९३१९४२: ए लभ स्टोरी
१९९३साहिबान
१९९२परम्परा
१९९१हिना
१९९१अजूबा
१९९०लेकिन...
१९९०अग्निपथ
१९८९चाँदनी
१९८८हिरो हिरालाल
१९८७काश
१९८६सल्तनत
१९८५राम तेरी गङ्गा मैली
१९८५फासले
१९८५सलमा
१९८५यादों की कसम
१९८४तरङ्ग
१९८३रजिया सुल्तान
१९८३पुकार
१९८२गान्धी
१९८२प्रेम रोग
१९८२निकाह
१९८१बीबी-ओ-बीबी: दी फन फिल्म
१९८१होटेल
१९८१रकी
१९८०इन्साफ का तराजु
१९८०अग्रीमेन्ट
१९८०दी बरनिङ ट्रेन
१९८०कर्ज
१९८०अब्दुल्लाह
१९७९मीरा
१९७९मिस्टर नटवरलाल
१९७९सुहाग
१९७९जानी दुश्मन
१९७८सत्यम शिवम सुन्दरम
१९७८कर्मयोगी
१९७८शालिमार
१९७८घर
१९७८गङ्गा की सौगन्ध
१९७७अलाप
१९७७आइना
१९७७अब क्या होगा
१९७६उधार का सिन्दुर
१९७६हेरा फेरी
१९७६मेहबूबा
१९७६नागिन
१९७६आज का महात्मा
१९७६चलते चलते
१९७६दो अन्जाने
१९७५आक्रमण
१९७५काला सोना
१९७५धरम करम
१९७५प्रेम कहानी
१९७४चोर मचाये शोर
१९७४बिदाई
१९७३धुन्द
१९७३आज की ताजा खबर
1973Keemat
1973Anamika
1973Bandhe Haath
1972Siddhartha
1972Dastaan
1972Raaste Kaa Patthar
1972Roop Tera Mastana
1972Apna Desh
1972Mere Jeevan Saathi
1971Tere Mere Sapne
1971Pyar Ki Kahani
1971Aap Aye Bahaar Ayee
1971Maryada
1970Johny Mera Naam
1970Himmat
1970Khilona
1970Mera Naam Joker
1970Maa Aur Mamta
1969Jeene Ki Raah
1969Intaquam
1968Brahmachari
1967Anita
1967Patthar Ke Sanam
1967Hare Kanch Ki Chooriyan
1966Amrapali
1966Baharen Phir Bhi Aayengi
1966Mera Saaya
1966Teesri Manzil
1966Budtameez
1965Guide
1965Janwar
1965Kaajal
1965Waqt
1965Mere Sanam
1964Dulha Dulhan
1964Leader
1962Sahib Bibi Aur Ghulam
1961Ganga Jamuna
1960Chaudhvin Ka Chand
1959Dil Deke Dekho
1959Kaagaz Ke Phool
1959Kavi Kalidas
1957Pyaasa
1956C.I.D.

सन्दर्भ सामग्रीसभ

[सम्पादन करी]
  1. "The 55th Academy Awards (1983) Nominees and Winners", Academy of Motion Picture Arts and Sciences, अन्तिम पहुँच २०१३-०५-०२
  2. "Film in 1983 - BAFTA Awards", British Academy of Film and Television Arts, अन्तिम पहुँच २०१३-०५-०२
  3. "38th National Film Awards", Directorate of Film Festivals, मूलसँ २०१३-११-०५ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०१३-०५-०३
  4. "49th National Film Awards", Directorate of Film Festivals, मूलसँ २०१३-१२-२४ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०१३-०५-०३
  5. "Filmfare: 'Jodha...' bags 5, Priyanka, Hrithik shine", The Times of India (The Times Group), १ मार्च २००९, अन्तिम पहुँच ११ जुलाई २०१३
  6. "NGO to honour Bhanu Athaiya with Lifetime Achievement award", The Times of India (The Times Group), २१ जनवरी २०१३, मूलसँ २७ मई २०१३ मे सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ११ जुलाई २०१३ |dead-url= प्यारामिटर ग्रहण नहि कएल (सहायता)

बाह्य जडीसभ

[सम्पादन करी]

आकृति:AcademyAwardBestCostumeDesign 1981–2000 आकृति:FilmfareLifetimeAchievementAward

एहो सभ देखी

[सम्पादन करी]