बगुड़ा जिला

मैथिली विकिपिडियासँ, एक मुक्त विश्वकोश
Jump to navigation Jump to search
बगुडा
বগুড়া জেলা
जिला
BD Mahasthangarh1.JPG
Location of बगुडा in Bangladesh
Location of बगुडा in Bangladesh
देशबंगलादेश बंगलादेश
विभागराजशाही
क्षेत्रफल
 • सम्पूर्ण२८९८.६८ किमी (१११९.१९ वर्गमाइल)
जनसङ्ख्या (२०११)
 • सम्पूर्ण३४,००,८७४
 • घनत्व१२००/किमी (३०००/वर्ग माइल)
साक्षरता दर
 • सम्पुर्ण६८.४%
समय क्षेत्रबङ्गलादेशी समय (युटिसी+६)
हुलाक कोड५८००


बगुडा जिला(बङ्गाली: বগুড়া জেলা) जेकरा आधिकारिक रुपमे बोगुरा जिला[१] जे बङ्गलादेश राजशाही विभागमा परैवाला उत्तरी जिला छी ।[२] एकरा उत्तरी बङ्गालक प्रवेशद्वार कहैत अछि। बोग्रा एक औद्योगिक सहर छी, जत् छोट तथा मध्यम उद्योगसभ सञ्चालनमे रहल अछि ।

इतिहास[सम्पादन करी]

प्राचीन इतिहास[सम्पादन करी]

बगुडा जिला पहिल बङ्गालक ऐतिहासिक तथा पौराणिक इतिहासका महत्वपूर्ण स्थान ओगटने अछि । प्राचिन समयमे ई पुन्द्रास वा पौन्द्रास क्षेत्रक एक भाग छल , जे पुन्द्रावर्धन कऽ नामसँ जानल जाएत अछि । पुन्द्रावर्धन पूर्वी भारतक राज्यसभ मध्ये एक छल आ प्राग-ज्योतिषा वा कामरूपक बहुतहि पुर्बी राज्य कराटोयाक धारसँ अलग भेल छल । पुन्द्रावर्धन नाम अक्सर महाभारत, रामायण आ बहुत पुराणसभमे उल्लेख कएल पवैत अछि । महाभारत आ पूराणक अनुसार पुन्द्रा परिवारक एक शक्तिशाली राजकुमार बासुदेवले पुन्द्रावर्धनमे १२८० ई.पू. धरि शासन केने छल । तथापि, जिलाक पुरातनता क दावी पुरातत्वमे राखैत अछि, जे पुरान सहर छी, जेकरा आब महास्थानगढ कहैत अछि ।[३]


ब्रिटिश युग[सम्पादन करी]

वर्तमान बगुडा जिलाक गठन पहिल बेर बेलायतीशासनकालमे सन् १८२१ मे भेल छल । सन् १९०१ कऽ जनगणना अनुसार जिलाक जनसंख्या (कम क्षेत्रमा) लगभग ८५४,५३३ छल आ दशकमे ११% बृधि भेल छल , जनगणनासँ बताल अनुसार कुनो शहरमे १०,००० सँ बहुत बासिन्दा नै छल ।[४] प्रसिद्ध प्रफुल्चा चकी (सन् १८८८ - सन् १९०८) कऽ जन्म ई जिलामे भेल छल ।


भूगोल आ जलवायु[सम्पादन करी]

जमिनक बनावट[सम्पादन करी]

नदीसभ[सम्पादन करी]

बगुडा जिलामे कुछ नदीसभ अछि । कराटोया नदी जिलाक पाइन च्यानलके बिभाजन केने अछि, जत अन्य नदीसभ पुर्व आ पश्मिम प्रणालीमे वर्गीकृत केने अछि । ई जिलाक कुछ महत्त्वपूर्ण नदीसभक नाम निम्नानुसार अछि:

  • १. बंगाली नदी
  • २. कराटोया नदी
  • ३. जमुना नदी
  • ४. नगर नदी(राजशाही)

मौसम[सम्पादन करी]

ई जिलाक मौसम निम्न अनुसार रहल अछि :

बगुडा-कऽ लेल मौसम जानकारी
महिना जन फर मार्च अप्रैल मई जुन जुलाई अगस्त सित अक्टु नव दिस वर्ष
अधिकतम °से (°फे) औषत २३٫०
(७३)
२७٫३
(८१)
३२٫६
(९१)
३५٫१
(९५)
३३٫५
(९२)
३२٫०
(९०)
३१٫४
(८९)
३१٫४
(८९)
३१٫५
(८९)
३१٫०
(८८)
२८٫९
(८४)
२५٫५
(७८)
३०٫२७
(८६٫६)
दैनिक औषत °से (°फे) १६٫४
(६२)
२०٫०
(६८)
२५٫२
(७७)
२८٫८
(८४)
२८٫८
(८४)
२८٫७
(८४)
२८٫७
(८४)
२८٫७
(८४)
२८٫५
(८३)
२७٫१
(८१)
२३٫२
(७४)
१९٫०
(६६)
२५٫२६
(७७٫६)
न्यूनतम °से (°फे) औषत ९٫८
(५०)
१२٫७
(५५)
१७٫९
(६४)
२२٫५
(७३)
२४٫१
(७५)
२५٫५
(७८)
२६٫१
(७९)
२६٫१
(७९)
२५٫६
(७८)
२३٫२
(७४)
१७٫६
(६४)
१२٫६
(५५)
२०٫३१
(६८٫७)
औषत हिमपात/वर्षा मीमी (इञ्च)
(०٫३५)
१३
(०٫५१)
२१
(०٫८३)
६१
(२٫४)
२१०
(८٫२७)
३२६
(१२٫८३)
३९६
(१५٫५९)
३०३
(११٫९३)
२५७
(१०٫१२)
१४५
(५٫७१)
१५
(०٫५९)

(०٫२४)
१,७६२
(६९٫३७)
औषत नमी (%) ४४ ३४ ३६ ४५ ६३ ७४ ७४ ७४ ७२ ६८ ५० ४६ ५६٫७
स्रोत: रास्ट्रिय समाचारपत्र


उद्योग[सम्पादन करी]

बगुडा एक पटक बङ्गलादेशक औद्योगिक राजधानी छल । बहुत बडका उद्योगसभ छल । ओमध्ये अधिकांश स्थानीय उच्च घराना वर्गक परिवारसभ "जमिमल", "भण्डारी", "ताजमा", आ "खलीफा" क स्वामित्वमे रहल छल । ताज्मा" कऽ विभिन्न उद्योगसभ कऽ नामसँ धनी आ प्रसिद्ध छल ।


स्थानीय भाषा (बगुडाको बोली)[सम्पादन करी]

ई जिलाक मातृभाषा बंगाली छी ।


धर्म[सम्पादन करी]

बगुडा जिलामे ३४७२ मस्जिदसभ, ६८६ मन्दिरसभ, ३७ चर्चसभ आ ५८ टा कब्रसभ रहल अछि ।

संस्कृति[सम्पादन करी]

लोक साहित्य[सम्पादन करी]

'मारेफाटी', 'देहाटवा, दुआ', 'मीली गान' आ अन्य प्रकारक लोक गीतसभ तथा 'प्राबाद', 'प्रभाभन', लोक कथासभ बगुडा जिलाक लोगसभ बिच प्रयोग करैत अछि ।

सन्दर्भ सामग्रीसभ[सम्पादन करी]

  1. महन्दि अल-हसनत (२ अप्रिल २०१८), "बङ्गलादेश सरकार ५ जिलासभक अङ्ग्रेजी हिज्जे परिवर्तन केने अछि", Dhaka Tribune, अभिगमन तिथि ८ अप्रैल २०१८ 
  2. "बोग्रा जिल्लाको जानकारी", बङ्गलापिडिया। 
  3. बङ्गादेश जिल्ला राजपत्र: बगुडा। बङ्गादेश सरकार। 1979, pp. 27
  4. बगुडा - इनसाइक्लोपीडिया ब्रिटानिका लेख

बाह्य जडीसभ[सम्पादन करी]

एहो सभ देखी[सम्पादन करी]